Het Weernieuws: Hemelvaartsweer 2026

Op Hemelvaartsdag vieren christenen dat Christus na de kruisiging en opstanding ten hemel is gevaren. De Hemelvaart betekent in het christendom de terugkeer van Jezus van Nazareth naar zijn vader in de hemel. Het Lucas-evangelie en de Handelingen van de Apostelen verhalen dat Christus na de verrijzenis meerdere keren verschenen is aan zijn apostel en leerlingen. Veertig dagen na zijn opstanding, terwijl de leerlingen naar boven keken, werd Jezus aan het zicht onttrokken door een wolk, waaruit geconcludeerd werd dat hij ten hemel voer. Hemelvaartsdag valt op de 40e dag gerekend vanaf eerste Paasdag, waardoor de datum elk jaar anders is. Wel valt Hemelvaartsdag altijd op een donderdag en tien dagen vóór Pinksteren. Vroeger stonden de mensen op Hemelvaartsdag al voor dag en dauw om drie uur 's morgens op. Men ging zingend met blote voeten door het gras lopen, omdat men verwachtte dat dit ritueel een magische of genezende werking zou hebben. Dit werd dauwtrappen genoemd. 

2026

Hemelvaartsdag 2026 zal een sombere dag worden. De zon laat zich op de 14e amper zien, waarbij de temperatuur blijft steken op zo’n 13 graden. Daarbij vallen er van tijd tot tijd buien die met hagel en onweer gepaard kunnen gaan. 

2017-2025

Vorig jaar liep de temperatuur nog op naar een graad of 19, maar het was ook toen geen beste dag. Buien en zon wisselde elkaar af bij een matige wind, kracht 3 tot 4. Twee jaar geleden was het op veel plaatsen dauwtrappen geblazen door de ochtendmist. Daarna kregen we een prachtige 9e mei voorgeschoteld, waarbij zon en wolken elkaar afwisselden. Met 20 graden en weinig wind was het genieten geblazen. In 2023 viel Hemelvaart op 18 mei en ook toen kon je het dauwtrappen uitstekend doen. Want in de nacht koelde het flink af met vorst aan de grond. Daardoor ontstond er condens en werd het gras kletsnat. Woensdrecht noteerde -0,3°C, Hupsel -0,8°C Hoogeveen -1,0°C, Deelen -1,6°C, Heino -2,0°C en in Twenthe daalde het kwik zelfs tot -2,9°C. Zon en sluierwolken wisselden elkaar overdag af met een temperatuur die nog opliep naar 17 graden. De zon scheen zo’n 12 uur bij een zwak tot matige noordoostenwind. In 2022 viel Hemelvaartsdag op 26 mei die vaak bewolkt verliep. Alleen in de ochtend waren er flinke opklaringen. Met een matige wind uit het zuidwesten, die in de loop van de dag toenam, werd het met 21,6°C nog heerlijk warm. Vijf jaar geleden was 13 mei de dag van Hemelvaart en deze begon droog met een afwisseling van zon en wolken. In de middag nam de bewolking verder toe en begon het te regenen. In de avond was het weer droog. Met 21 graden en ruim 7 uur zonneschijn was het een normale Hemelvaart. In 2020 was het een dag om door een ringetje te halen. De zon scheen op 21 mei meer dan 14 uur met af en toe wat sluierwolken. Het werd een zomerse dag die zelfs bijna tropisch werd, want de temperatuur steeg naar de 29,6°C in Berkel-Enschot. Een jaar eerder (30 mei) was het meest bewolkt. Maar desondanks liep de temperatuur nog op naar een graad of 23 en bleef het droog. In 2018 werd het, na een zeer warme en zeer zonnige week met vier zomerse dagen van gemiddeld 28 graden, met Hemelvaart (10 mei) ineens 10 tot 12 graden kouder! Het kwik bleef namelijk steken op een graad of 18 en door de matige wind voelde het fris aan. Alleen in de nacht naar Hemelvaart vielen enkele buien, maar overdag bleef het droog en overheerste de bewolking. Op het einde van de middag kwam de zon erdoor. In 2017 begon Hemelvaartsdag (25 mei) met mistbanken bij een temperatuur die terugzakte tot een graad of 8 rondom Tilburg. Maar in de loop van de ochtend brandde de zon al het grijs weg en wat we overhielden was een warme en zeer zonnige lentedag. De temperatuur liep daarbij op bijna 27 graden. Opvallend daarbij was de waarschuwing die werd uitgegeven zijnde zonkracht 6. In deze tijd van het jaar betekent dit snelle verbranding van de huid na 25 minuten. Het was de opmaat voor een tropische weekeinde, want twee dagen later werd het maar liefst 34 graden en lag de zonkracht zelfs op zonkracht 7. 

2010-2016

In 2016 viel Hemelvaartsdag tegelijkertijd met Bevrijdingsdag en die 5e mei was schitterend. De zon scheen bijna het maximaal aantal uren en met een oost tot zuidoostelijke wind werd het een aangename 21 graden. In 2015 begon Hemelvaartsdag (14 mei) fris. Eindhoven noteerde zelfs vorst aan de grond op 10 cm hoogte met -2,8°C. In de ochtend kwam er bewolking binnendrijven gevolgd door opklaringen in de middag, waardoor het kwik naar de 18 graden ging. Op het einde van de middag werd het bewolkt gevolgd door regen in de avond. In 2014 viel Hemelvaartsdag op 29 mei en dat was een troosteloze dag. De gehele dag bleef het bewolkt, waarbij de temperatuur niet hoger uitkwam dan een graad of 14. In De Bilt werd het zelfs nog geen 12 graden en dat is behoorlijk koud voor eind mei. Heel anders dan in 2013 toen het een prachtige lentedag werd. Op 9 mei begon de dag met zonneschijn en in de middag kwamen er wat wolken bij. Maar met ruim tien uur zon en een temperatuur die in Tilburg op 18 graden uitkwam was het heerlijk genieten. Ook het jaar ervoor begon Hemelvaart prachtig. De zon scheen op 17 mei volop, maar het was wel erg fris in 2012 en op sommige plaatsen gewoon koud. Het vroor zelfs, met in Twenthe -0,6°C en aan de grond was het een flink stuk kouder met -7,0°C. In de loop van de dag verdween de zon achter de wolken, maar het bleef droog bij een temperatuur van 17 graden in Brabant. In 2011 (2 juni) beleefden we één van de mooiste Hemelvaartsdagen ooit. Met het maximale aantal zonuren van ruim 15 uur liep het kwik op naar zomerse waarden van ruim 25 graden in Berkel-Enschot. Een paar dagen later zou zelfs de tropische grens worden overschreden, waarbij het in Tilburg 30,6°C werd. Zestien jaar geleden was 13 mei de datum van Hemelvaartsdag en deze verliep miezerig. Pas na de middag werd het droog, maar het bleef bewolkt. Het kwik bleef overdag onder de 10 graden en met een zwakke noord tot noordwestenwind voelde het koud aan. In De Bilt was het in 2010 zelfs de koudste Hemelvaartsdag sinds 1901 met een temperatuur van 9,2°C. Ook Twenthe noteerde 9,2°C, Cabauw had 9,1°C en Stavoren en Den Helder hadden ieder 9,0°C. De koudste plaats in ons land was in Maastricht waar de temperatuur niet verder kwam dan 7,7°C in 2010. Brrrrr. 

TEMPERATUUR
Meestal duurt het zomerse voorjaarsweer kort en soms is het in deze tijd zelfs nog ronduit koud. In 1997 vielen er daags voor Hemelvaart (8 mei) aan de kust sneeuwbuien en overdag werd het in De Bilt niet warmer dan een graad of 10. In 1996 was het zogenaamde “dauwtrappen” op 16 mei meer rijptrappen met in de ochtend zelfs een paar graden vorst. Sinds 1901 was Hemelvaartsdag in De Bilt slechts zes keer een zomerse dag (met een temperatuur van 25 graden of hoger). Het laatst was in 2020 op 21 mei toen de thermometer een waarde aangaf van 26,7°C. Daarvoor was het op 29 mei 2003 met 25,9°C, en in de extreem warme mei van 1992 met op de 28e een temperatuur van 27,2°C. Het warmst was Hemelvaartsdag 1954 met in De Bilt op 27 mei een temperatuur van 29,2°C en Eindhoven had 29,7°C. Een dag met een temperatuur van 20 graden of hoger wordt een warme dag genoemd en dat kwam sinds 1901 op Hemelvaartsdag 32 keer voor. De laatste keer dus zes jaar geleden. Op 38 dagen was deze dag fris met een temperatuur onder de 15 graden. Het koudst was het in 2010 met een kwikstand van 9,2°C. Het vorige record stond op 9,9°C gemeten op 18 mei 1950, dat is ongeveer acht graden lager dan normaal in die tijd van het jaar. De laatste keer dat het zo koud was vond plaats in 1997 toen het op 8 mei overdag ook niet warmer werd dan 10 graden.

NEERSLAG, STORM EN ZONNESCHIJN

Onweer, windstoten en stortregen stonden op het menu van 25 mei 1995. Toen werd in de regenmeter plaatselijk 45 mm opgevangen. Deze buien sloten toen een korte zomerse periode af. Zulke natte dagen zijn een uitzondering, want op slechts zeven Hemelvaartsdagen werd in De Bilt sinds 1901 meer dan 10 millimeter regen afgetapt en op 20 dagen viel meer dan 5 millimeter. Zo werd vijf jaar geleden in 2021 in De Bilt nog 8,7 mm afgetapt. De beruchtste Hemelvaartsdag was 12 mei 1983, toen een zeer korte maar plotseling opstekende storm rampzalige gevolgen had en in ons land tien mensen het leven kostte. Storm en regen zijn tussen 1 mei en 3 juni, de uiterste data waarop Hemelvaart valt, uitzonderlijk. Maar het kan ook droog en zonnig zijn: sinds 1901 scheen de zon op 30 Hemelvaartsdagen minstens 10 uur in De Bilt en op maar 9 dagen scheen de zon helemaal niet. De laatste keer dat we een zonloze Hemelvaartsdag noteerden was in 2014 en in 2010 en daarvoor pas op 27 mei 1976.

Weersverwachting deze week: 11-15 mei 2026

 Koud en wisselvallig met kans op onweer op Hemelvaartsdag

Na de inzinking van afgelopen week, waarbij Bevrijdingsdag 2026 bewolkt en met 13 tot 14 graden koud is verlopen, werd het daarna steeds beter. De zon kwam er langzaam aan te pas, de temperaturen gingen omhoog en het werd droog. Gisteren was het hoogtepunt toen de zon 13 uur scheen en het kwik liet stijgen naar de 21 graden. Heerlijk gewoon. De neerslag die we in de eerste vijf dagen gehad hebben was een welkom voor de natuur. Het leek wel of deze ontplofte en alles groen werd. En dat betekent ook heel veel bloemen en dat komt mooi uit voor vandaag zijnde Moederdag. Vorig jaar was Moederdag samen met het jaar 2000 één van de zonnigste ooit en de temperatuur steeg naar de zomerse waarde van 27,3°C. Ook twee jaar geleden was het zeer warm toen op de 2e zondag van mei het kwik zelfs naar de 27,7°C ging. Maar zo warm zal het vandaag niet worden, want de thermometer zal geen hogere waarde aangeven dan zo’n 18 tot 19 graden. Wat opvalt is de toename van de wind en die komt uit het noorden. Hierdoor stroomt koelere lucht onze regio binnen en dat zul je op het einde van de middag wel merken. Tevens neemt de bewolking toe, waaruit in de komende nacht wat regen uit kan vallen. Deze koelere lucht geeft de aankomst aan van de IJsheiligen, St. Mamertus, St. Pankratius, St. Servatius en St. Bonifacius die hun naamdagen vieren van 11 tot en met 14 mei. Deze staan bekend om de relatief grote kans op vorst aan de grond, waarbij de bloeiende natuur schade kan oplopen. Na de IJsheiligen wordt de kans op vorst een stuk kleiner. De kans op grondvorst is dit jaar klein, maar de middagtemperaturen daarentegen zijn wel erg laag met gemiddeld een graad of 13, terwijl we op 18 tot 19 graden mogen rekenen. De laatste keer dat het op deze dagen ook zo fris was, was in 2020 met op 11 mei (13,4°C), 12 mei (13,8°C), 13 mei (14,3°C) en de 14e werd het 15,5°C. Toen bleef het op alle dagen droog, maar dat gaat dit jaar tijdens de IJsheiligen niet gebeuren. 

Op maandag zijn we dus in best wel koude lucht beland De temperatuur haalt overdag met moeite namelijk de 12 graden. Maar door de matige noordwestenwind, kracht 4, zal het nog wat kouder aanvoelen tot zo’n 10 graden! De zomerjas kunnen we dan voorlopig opbergen. Oorzaak is een hogedrukgebied op de Atlantische Oceaan en een depressie boven Polen en Scandinavië. Daar tussendoor stroomt de koude lucht vanaf de poolstreken Brabant binnen. Dit gaat gepaard met enkele buien afgewisseld met opklaringen. Op dinsdag zet het hogedrukgebied de aanval in, waardoor het overwegend droog zal blijven. Er kan nog een verdwaalde bui vallen, maar veel stelt dat niet voor. De aanval wordt echter afgeslagen en de invloed van depressies keert op woensdag terug enwel zo erg dat het vrijwel geheel Europa in de greep krijgt. Bij ons resulteert dit in een komen en gaan van buien, waarbij we af en toe de zon zullen zien. Vervolgens wordt de atmosfeer kouder en kouder op Hemelvaartsdag. De temperatuur op vijf kilometer hoogte zakt daarbij tot -31 graden. Hierdoor kunnen de buien, die van tijd tot tijd op donderdag vallen, met onweer en hagel gepaard gaan. Op vrijdag trekt de depressie zich terug door de nadering van het Atlantische hogedrukgebied. In de ochtend kan er nog een bui vallen, maar daarna is het voor de rest van de dag droog. In het weekeinde zitten we op zaterdag precies op de scheidingslijn tussen depressies in het oosten en het hogedrukgebied in het westen. Zon en buien wisselen elkaar dan af. Zondag lijkt dan droog te blijven met veel zonneschijn en een temperatuur die voor het eerst de 15 graden weer bereikt. Want de komende week halen we die waarde niet en zullen we ook nog eens de paraplu bij de hand moet houden. 

Prettige week!

Het Weernieuws: April 2026

VRIJ WARM, ZEER DROOG en ZEER ZONNIG 

April 2026 was een bijzondere maand, want het werd de op twee na droogste aprilmaand ooit gemeten. En daarnaast komt deze maand op de vierde plaats van zonnigste aprilmaanden sinds 1901. Dit heeft natuurlijk gevolgen voor de temperatuur, waardoor het een vrij warme april werd. Tenslotte zal bij veel mensen het vooral herinnerd worden als een maand met aangenaam buitenweer: veel zon, weinig regen en iets te zacht weer. En voor mij persoonlijk werd het een heel aparte aprilmaand, want ik kreeg namelijk een Koninklijke Onderscheiding voor al mijn vrijwilligersactiviteiten op het gebied van Het Weer. En daar beginnen we mee. 

KONINKLIJKE ONDERSCHEIDING

Op 24 april werd ik totaal verrast met een lintje in de Orde van Oranje Nassau, uitgereikt door de burgemeester van Tilburg. En dat allemaal vanwege het vrijwilligerswerk voor Het Weer. Maar liefst drie organisaties hebben hiervoor gezorgd en dat zijn: Vereniging voor Weerkunde en Klimatologie (VWK) waar ik sinds 1999 redacteur ben van het clubblad De Weerspiegel, Weekblad De Schakel in Berkel-Enschot waar ik sinds 2004 voor de weerspreuken zorg en tenslotte de website www.Tilburgers.nl waar ik al meer dan 15 jaar weerman voor ben met al mijn artikelen. 

TEMPERATUUR

Met een gemiddelde etmaaltemperatuur van 10,6°C in De Bilt tegen 9,8°C normaal, was april vrij warm. Door het zonnige karakter van de maand lagen de middagtemperaturen vaak (iets) hoger, terwijl de nachten juist aan de koude kant waren. Kijken we naar Berkel-Enschot, daar werd het gemiddeld over vierentwintig uur 11,9°C tegen 10,8°C normaal (periode 1998-2023). Deze was verdeeld over een gemiddelde middagtemperatuur van 18,4°C (normaal 16,3°C) en in de nachten kwam het gemiddelde uit op 5,3°C (normaal 5,4°C). Over het hele land gezien was Zeeland het warmst met een gemiddelde etmaaltemperatuur van 11,4°C in Wilhelminadorp en 11,3°C in Vlissingen. Behoorlijk fris was het in het noorden met 9,0°C in Nieuw Beerta en 9,2°C op Terschelling gemiddeld. 

De maand begon koud, waarbij op 1 april met -2,4°C in Twenthe meteen de laagste temperatuur van de hele maand werd bereikt. In het oosten kwam het op tien centimeter hoogte tot matige vorst van minstens -5,1°C (Hupsel en Twenthe). Vervolgens wisselden hoge en lage temperaturen elkaar steeds af. Zo werd het op de 2e zo’n 11 graden die vervolgens opliep tot een graad of 17 op 4 april. Een dag later was het met 15 graden weer minder warm. Vanaf de 6e draaide de wind naar het oosten en werd droge en warme lucht aangevoerd. Het kwik liep dan ook op tot de hoogste temperaturen van deze april. Op 8 april werd de 20 gradengrens al overschreden (23,4°C in Tilburg), Westdorpe noteerde 22,8°C en Woensdrecht 22,3°C. In De Bilt werd de eerste officiële warme dag van dit jaar een feit toen het daar 20,5°C werd. Normaal gesproken wordt zo’n dag pas rond 11 april gemeten. Een dag later werd het in zowel Woensdrecht als Eindhoven 23,6°C. In Brabantse steden werd zelfs bijna de 25 graden gehaald, zoals in Berkel-Enschot waar het kwik op 24,8°C bleef steken. In het noorden scheelde dat een jas, want op de Waddeneilanden en in de provincie Groningen werd het op die 9e april maar een graad of 15 tot 16. Opvallend is dat ondanks de warmte overdag, de dagen koud begonnen met op vrijwel alle dagen nachtvorst. Op 6 en 7 april was er ergens in het land op neushoogte zelfs sprake van lichte vorst tot -1,6°C op de 7e in Eelde. Aan de grond was het op die dag helemaal koud en kwam het op twee plaatsen tot matige vorst. Zo registreerde Eelde een temperatuur van -5,7°C en Twenthe had -5,5°C. Ook op de 9e was het op die hoogte weer koud, waarbij alleen het op vliegveld Gilze-Rijen met -0,4°C tot grondvorst kwam. 

Vervolgens ging het gejojo met temperaturen van warm naar fris weer tot en met de 20e gewoon door. Op 10 april kon na twee warme dagen de jas alweer uit de kast: 10 tot 11 graden langs de kust en 12 tot 13 graden elders in het land. Een dag later kon de jas alweer op de kapstok als in het zuiden de 20 graden ruim werd overschreden. Daarna volgde een aantal dagen die steeds onder en dan weer boven de 20 graden uitkwam. Deze liep uiteen van 22 graden op de 17e  tot 13,8°C op 20 april. Vanaf 22 april kregen we eindelijk te maken met stabiel lenteweer dat tot het einde van de maand zou duren. De thermometer liet de waarden steeds schommelen rond de 20 graden en vanaf 27 april bleef deze er boven tot ruim 22 graden op de voormalige Koninginnedag. Maar doordat we in een noordoostelijke stroming zaten konden de nachten behoorlijk afkoelen, waardoor we vrijwel elke ochtend de muts en handschoenen nodig hadden. Op de 20e doken de temperaturen in Deelen en Eelde met respectievelijk -0,7°C en -0,6°C tot onder het vriespunt. Aan de grond noteerde Twenthe op tien centimeter hoogte -3,4°C en Eelde -3,3°C. Een dag later kwam het alleen in Nieuw Beerta tot vorst: -0,7°C en aan de grond tot -2,5°C op vliegveld Groningen-Eelde. In de ochtend van 22 april zakte het kwik op neushoogte tot -1,6°C in Leeuwarden. Zelfs aan de kust had het bijna op die hoogte gevroren, want in Wijk aan Zee kwam het tot 0,2°C. Tja, en dan krijgen we de grondvorst die zelfs naar de matige vorst ging. Hupsel meldde een temperatuur van -5,6°C gevolgd door Eelde (-4,9°C) en Twenthe met (-4,7°C). En toch kon het gebeuren dat het aan de kust ging vriezen en dat gebeurde ’s ochtends op 23 april in Wijk aan Zee. De thermometer wees daar -0,9°C aan en, heel bijzonder, voor de rest had het nergens in het land gevroren! Dat gebeurde wel op grote schaal aan de grond met -3,8°C in zowel Twenthe als Hupsel en -3,5°C in Woensdrecht. 

In De Bilt werd in deze maand geen enkele dag waargenomen dat het had gevroren, terwijl we toch op vier vorstdagen mogen rekenen. In het noordoosten was dat echter anders: in Eelde kwam het namelijk zeven keer tot vorst. Vervolgens telde De Bilt drie warme dagen van minstens 20 graden, tegen een langjarig gemiddelde van vier. In het Limburgse Ell werden 10 van zulke dagen geregistreerd (normaal vijf). Kijken we naar Berkel-Enschot dan werden daar ook 10 warme dagen waargenomen, tegen normaal zeven, en geen enkele vorstdag (normaal twee). 

NEERSLAG

Met gemiddeld over het land van 8 mm neerslag tegen 40 mm normaal, was april zeer droog. Alleen in 1976 en 2007 was april nog droger en dat betekent dat dit jaar het twee na droogste april is, ooit geregistreerd. Met name in het zuidwesten en midden was het uitzonderlijk droog, met regionaal slechts enkele millimeters. Zo ving Strijen, Groot Ammers, Katwijk, Amerongen, Noordgouwe en Dirksland zo’n 1 mm op. In De Bilt viel 2,4 mm, waarmee het de op één na droogste aprilmaand was sinds het begin van de metingen. Alleen april 2007, met in De Bilt 0,3 mm en op veel plaatsen helemaal geen neerslag, was nog droger. Cabauw was het droogste KNMI-station met 0,7 mm. In het noorden en oosten was de maand het minst droog, met 10 tot 15 mm en in Zuid-Limburg viel meer dan 20 millimeter. Op het KNMI-station bij Maastricht viel 21 mm, Noorbeek 22, Ubachsberg 24 en Vaals had nog 26 mm. In de regenmeter in Berkel-Enschot viel maar 8,7 mm. En komt daarmee op de 9^e plaats van droogste aprilmaanden sinds het begin van de metingen rondom Tilburg in 1877. April 2007 heeft het record toen er geen enkele druppel viel. Op elf dagen vielen in deze maand van 2026 wat druppels, maar dat was soms niet te meten. Naast regen werd op één aprildag mist waargenomen en dat was op de 14e. 

Het fraaie, droge weer heeft echter ook een keerzijde. Het neerslagtekort is de afgelopen tijd flink opgelopen en bedraagt momenteel 77 mm. Waar dit tekort voorheen alleen werd berekend over de periode van 1 april tot en met 30 september, gebeurt dit tegenwoordig jaarrond: van 1 januari tot en met 31 december. Het neerslagtekort is het verschil tussen verdamping en neerslag. Op dit moment verloopt 2026 vrijwel gelijk met recordjaar 1976. Volgens de huidige verwachtingen blijft dit jaar voorlopig bij de 5% droogste jaren horen. 

WIND

Op 5 april was het Pasen en deze begon behoorlijk onstuimig. In de Paasnacht werd het namelijk stormachtig , kracht 8, in Vlissingen, IJmuiden en op alle Waddeneilanden. Daarbij werden windstoten gemeten tot 93 km/uur in IJmuiden en Vlieland en Terschelling hadden ieder 90 km/uur. Den Helder kreeg nog een stoot van 85 km/uur, Leeuwarden 83, Lauwersoog 84, Texel 82 en Vlissingen had er eentje van 81 km per uur. Rondom Tilburg waaide het maximaal vrij krachtig, kracht 5, met windstoten tot 64 km/uur in Gilze-Rijen. Al die wind hoorde bij de paasstorm die te keer ging op de Britse Eilanden. Deze kreeg dan ook een naam en is als ‘Dave’ de weerboeken ingegaan. In het Verenigd Koninkrijk kwam het tot windstoten van maar liefst 148 km/uur in de Cairgorm Mountains in Schotland.

In de avond van 9 april en nacht naar 10 april nam de wind ineens heel sterk toe. In Den Helder en IJmuiden kwam het tot windkracht 7, waarbij IJmuiden een windstoot kreeg van 83 km per uur. Het leek wel of het stormde buiten. In Midden-Brabant bleef het beperkt tot kracht 5 met windstoten van maximaal 50 km/uur. 

ZONNESCHIJN

April was een zeer zonnige maand met landelijk gemiddeld 257 uur zonneschijn, tegen een langjarig gemiddelde van 196 zonuren. In het zuidwesten en delen van het midden was het zeer zonnig, met 260 tot 270 zonuren tegen een langjarig gemiddelde van 190 á 195 zonuren. Daarbij scheen de zon het meest in Hoek van Holland en Rotterdam met ieder 268 zonuren, gevolgd door Cabauw met 267 uur. In het oosten en zuiden van Zeeland scheen de zon het minst, maar met 240 tot 250 uur eveneens aanzienlijk meer dan normaal van 185 tot 190 uur. Op vliegveld Twenthe liet de zon zich 243 uur zien, gevolgd door Westdorpe met 247 en Hupsel met 248 zonuren. In De Bilt scheen de zon 263 uur en dat is goed voor een vierde plaats met zonnigste aprilmaanden ooit waargenomen sinds 1906. Berkel-Enschot kwam tot 257 uren zonneschijn (normaal 201) en komt ook hier op de vierde plaats van zonnigste grasmaanden, maar dan wel sinds 1998. Er werd op dat station geen enkele zonloze dag waargenomen en maar liefst 15 zeer zonnige dagen, tegen respectievelijk normaal één en acht dagen. 

Sombere dagen waren er nauwelijks; alleen op 2, 3 en 13 april scheen de zon nauwelijks en zeer plaatselijk helemaal niet. Daartegenover stonden veel zonovergoten dagen; van 6 t/m 8 april, van 21 t/m 23 april, op 26 april en gedurende de laatste drie dagen van de maand, scheen de zon vrijwel overal de maximale hoeveelheid. Ook op 12 en 25 april scheen de zon veelal 10 uur of meer.

Weerspreuk van de week: 8-14 mei 2026

 Het kan vriezen in de mei,

tot de IJsheiligen (11-14 mei) zijn voorbij.

 

Donder in mei,

geeft gras in de wei en de zingt de boer joechei!

Weekendweersverwachting: 9-10 mei 2026

 Warm en zonnig lenteweer

De eerste week van mei hebben we achter de rug. En wat meteen opvalt is de neerslag die eindelijk na een periode van droogte is gevallen. In twee dagen tijd werd in onze regio 27 mm opgevangen en daar kwam de dagen erna nog zo’n 8 mm bij, waardoor het totaal op 35 mm staat. De laatste keer dat er zoveel neerslag viel binnen 48 uur was bijna een jaar geleden op 7 en 8 juni 2025 toen in totaal 28 mm werd afgetapt. De natuur snakte naar deze hoeveelheden, waardoor de natuurbranden, die ons weken teisterden, tot stilstand is gekomen. Op andere plekken is tot nu toe nog meer neerslag gevallen. Zo registreerde het Gelderse Lochem 56 mm gevolgd door Denekamp en Oudenbosch met ieder 50 mm. In het noorden is op sommige plaatsen nog maar 1 tot 2 millimeter in de regenmeter terechtgekomen. En die neerslag kwam pas na de twee zomerse dagen van minstens 25 graden op 1 en 2 mei. Regen- en onweersbuien zorgden vervolgens voor afkoeling, want daarna werd zelfs de 20 graden niet meer gehaald. Daarbij werd Bevrijdingsdag de koudste dag van de week toen in Berkel-Enschot het nog geen 14 graden werd en in het noordoosten maximaal 11 tot 12 graden. Tevens verliep die dag ook nog eens helemaal bewolkt. 

Terug naar deze donderdag die zonnig begon, gevolgd door stapelwolken en eindigde met een dik wolkendek. De zon zorgde in de middag nog wel voor een aangename 18 graden. De komende uren begint de bewolking te breken, waardoor de nacht half tot licht bewolkt zal verlopen. Temperatuur zakt daarbij tot een graad of 9. De vrijdag start dan met een mix van zon en wolkenvelden en dat houden we de hele dag waarbij het droog blijft. De thermometer laat dan een waarde zien van zo’n 18 graden. Het weerbeeld wordt veroorzaakt door de nadering van een hogedrukgebied boven Scandinavië die een verbinding wil gaan zoeken met een ander hogedrukgebied bij IJsland. 

In het weekeinde is het zover en is de verbinding tot stand gebracht en ontstaat er een langgerekt hogedrukgebied vanaf Rusland via Scandinavië naar de Atlantische Oceaan. De stroming komt dan uit het oosten met aanvoer van warme en droge lucht. Zaterdag begint zeer zonnig gevolgd door onschuldige stapelwolken in de middag. Met 21 graden en weinig wind is het genieten geblazen. Op zondag begint het te veranderen als steeds meer vochtige lucht onze regio binnenstroomt. De hele dag hebben we te maken met stapelwolken die in de avond en nacht naar maandag gaan uitgroeien tot buien die met een klap onweer gepaard kunnen gaan. Overdag blijft het op zondag droog, maar voelt het wel broeierig aan bij een graad of 20. 

Op maandag houden die buien nog even aan die pas in de loop van dag wat minder worden en uiteindelijk verdwijnen. De wind is dan uit het koude noorden tot noordwesten gedraaid, waardoor het kwik blijft steken op zo’n 13 graden. Op dinsdag komen we in een soort niemandsland terecht. Het blijft droog en krijgen we een afwisseling van zonneschijn en stapelwolken. Met 15 graden is het iets zachter. Die temperatuur houden we daarna voor de rest van de week, maar blijft het niet droog. Dagelijks vallen er namelijk buien die op Hemelvaartsdag zelfs met een klap onweer gepaard kunnen gaan. 

Prettig weekend!

Het Weernieuws: Bevrijdingsweer 2026

De officiële eerste viering van de bevrijding vond niet plaats op 5 mei 1945, maar op de verjaardag van koningin Wilhelmina, op 31 augustus 1945. In datzelfde jaar stelde, op voorspraak van de commissie Nationale Herdenking, het kabinet voor om met ingang van 1946 op 4 mei de oorlogsdoden te herdenken en op 5 mei de overwinning te vieren. 

Maar in de weerboeken wordt toch het weer van 5 mei 1945 meegenomen en dat komt vooral omdat meteen ná de bevrijding Nederland in een jubelstemming verkeerde. En dat gold niet alleen voor alle Nederlanders, maar ook voor het weer. De dag van 5 mei 1945 mei was met een temperatuur van rond de 12 graden nog een frisse dag, maar vormde wel de afsluiting van periode met guur weer en veel neerslag. Daarna volgde twee weken zonnig en warm zomerweer en zelfs tropische temperaturen tot 33 graden in Limburg. In Maastricht werd het vanaf 9 mei 1945 vijf dagen achtereen tropisch warm met meer dan 30 graden. In mei is zo'n reeks tropische dagen heel bijzonder.

TEMPERATUUR
Bevrijdingsdag zelf was in De Bilt nog nooit tropisch geweest, maar wel zomers warm met minstens 25 graden. Dat vond plaats in 1990, 1995, 2000 en 2006. De warmste Bevrijdingsdag hadden we in 1990 met een maximum van 27,8°C in De Bilt. Overigens leverde dat geen warmterecord op voor de warmste 5e mei ooit, want zowel in 1916 als in 1923 werd het nog warmer met respectievelijk 29,3°C en 28,3°C. In Brabant was het in 1990 ook zomers met 27,9°C in Eindhoven en 27,4°C in Gilze-Rijen en zo warm is Bevrijdingsdag nog nooit geweest. Daarna volgde nog de jaren 1995, 2000 en 2006 waar het kwik de 25 graden overschreed. In De Bilt is sinds 1948 zestien keer meer dan 20 graden gemeten en dan spreken we van een warme dag. De laatste keer was in 2018 toen het 22,0°C werd. 

ZONNESCHIJN

Met 14 uur zon waren 2000, 2008, 2018 en 2020 de zonnigste Bevrijdingsdagen. Tien jaar geleden was het in 2016 ook prachtig met 14 uren zonneschijn, maar ook in 1992, 1993 en 2007 was deze dag met bijna 12 zonuren fraai.

GRILLIG
De eerste helft van de bloeimaand vertoont nog alle kuren van het grillige voorjaarsweer. Zo viel er in mei 1979 nog bijna een week lang dagelijks sneeuw: op de stormachtige 2e mei lag de sneeuw plaatselijk enkele centimeters dik en ook op 5 en 6 mei vielen er nog sneeuwbuien. Ook in 1957 vielen op deze feestdag buien met sneeuw, hagel en onweer en was het, met de zware windstoten erbij en 14 mm aan neerslag, de guurste en natste Bevrijdingsdag. In 1997 kwamen er op 5 mei fikse onweersbuien tot ontwikkeling met plaatselijk tientallen millimeters regen (24 mm in Vlissingen en 21 mm in Tilburg) en ook hagel. In 2023 ontstonden in Berkel-Enschot net na de middag ook onweersbuien. Dit duurde tien minuten en leverde drie donderslagen op. In 2009 viel in het noordoosten van het land nog 13 tot 15 mm en in 2015 was het ook erg nat in Berkel-Enschot waar 16 mm werd afgetapt. Voor wat betreft Bevrijdingsdag 2015 later meer. In 2021 kregen we te maken met regen- en hagelbuien en twee dagen later viel er zelfs sneeuw in Berkel-Enschot. 

1957
Met middagtemperaturen in De Bilt van respectievelijk 7,8°C en 7,2°C was de vijfde mei in 1957 en 1979 de koudste in de serie. In beide jaren kwam het op en rond die datum op veel plaatsen tot lichte vorst, maar dat komt in de week voor IJsheiligen wel vaker voor. De koudste plaats in 1957 was Eindhoven waar het overdag niet warmer werd dan 6,4°C. Daarnaast stond er op die dag een stevige noordwestenwind, en werden we gegeseld door felle hagelbuien. De gevoelstemperatuur kwam in Den Helder daarbij uit op -4,8°C. Daardoor moesten ook enkele voetbalwedstrijden in Den Haag worden afgelast, een unicum voor mei. In België werd de wielerklassieker Luik-Bastenaken-Luik in de sneeuw verreden en op de Limburgse Vaalserberg lag een sneeuwtapijt van 15 cm.

Bevrijdingsdag 2011-2014

Op 5 mei 2011 werd een nieuw kouderecord gebroken. In de vroege ochtend registreerde Eelde namelijk een minimumtemperatuur van -3,2°C en Nieuw Beerta had -2,9°C. Zo koud is Bevrijdingsdag nog nooit begonnen. Het vorige record stond op -2,3°C waargenomen in 1996 en 2010 in respectievelijk Gilze-Rijen en Twenthe. Aan de grond op 10 cm hoogte was het in Eelde in 2011 allemaal nog kouder met een temperatuur van -8,0°C! Ook dat was een nieuw kouderecord. Veel gewassen, waaronder aardbeien en aardappelen, hadden onherstelbare schade opgelopen. Na die ijskoude start beleefden we een zeer zonnige Bevrijdingsdag van ruim 14 uur. Er hing wel veel sluierbewolking, maar de zon scheen er goed doorheen. Daarbij liep de temperatuur in Brabant en Limburg op tot boven de 20 graden. In 2012 was het een sombere en koude 5 mei. Het was de gehele dag bewolkt en in de middag viel daar wat lichte regen uit. Meer dan 10 graden werd het niet en bij dit alles stond er een zwak tot matige noordoostenwind. Zowel op Bevrijdingsdag 2013 als 2014 daarentegen kregen we prachtig weer voorgeschoteld. Met een afwisseling van wolken en zon liep het kwik in Berkel-Enschot nog op naar ruim 21 graden (2013) tot bijna 23 graden (2014) bij zo’n twaalf zonuren. Het bleef droog. 

Bevrijdingsdag 2015 - 70 jaar Bevrijding in een explosieve atmosfeer

Elf jaar geleden werd Bevrijdingsdag 70 jaar gevierd en de weergoden maakten er een compleet spektakel van. Het KNMI had voor de middag al een weerwaarschuwing doen uitgaan met code geel. Zware onweersbuien met zware windstoten zouden over het land trekken en dat gebeurde ook. De dag begon in Vlissingen toen ‘de moeder aller wolkbreuken’ overtrok. Zelfs de 5-mei-lezing die daar in de kerk werd gehouden hield het niet droog. Daarna trokken de onweersbuien met hagel en windstoten verder het land in en zorgden voor veel problemen. In Gasselternijveen (Drenthe) vielen hagelstenen van zo’n 5 cm. In Lansingerland (Zuid-Holland) kwamen dakplaten naar beneden en werden er omgewaaide bomen gemeld in het oosten van het land. Bevrijdingsfestivals in het hele land werden dan ook tijdelijk stilgelegd of zelfs letterlijk afgeblazen. Pas op het einde van de middag was het noodweer ons land uitgetrokken en brak overal de zon door en werd het alsnog een stralende Bevrijdingsdag. Oorzaak was een zuidelijke stroming die op de avond van 4 mei subtropische lucht onze kant liet opkomen met aanvoer van warme en zeer vochtige lucht. In de nacht naar 5 mei werd het namelijk niet kouder van 14 graden en het regende flink door. In Berkel-Enschot en Veen viel 11 mm, Breda en Volkel hadden ieder 17 mm en in het Zeeuwse Westdorpe werd 23 mm afgetapt. Al die regen gaf nog meer vocht in de lucht en in combinatie met de zeer warme lucht (23 graden in Berkel-Enschot) explodeerde de atmosfeer met alle gevolgen van dien. 

Bevrijdingsdag 2016-2025

Wat een verschil met 2016 die opnieuw één van de mooiste Bevrijdingsdagen werd. Deze was namelijk zonovergoten en alleen sluierwolken en wat vliegstrepen bedekten de hemel. Het kwik liep op naar een prachtige 21 graden rondom Tilburg en het bleef droog en bij dit alles waaide er een matige oosten tot zuidoostenwind. Opvallend voor die dag was de waarschuwing die uitgegeven werd voor de zonkracht. Deze kwam namelijk uit op zonkracht 5 tot 6 en in deze tijd van het jaar betekent dit snelle verbranding van de huid na 20 minuten. Dat was dus goed insmeren in 2016. En toen kregen we 2017 die somber en kil verliep. In De Bilt werd het niet warmer dan 11,1°C en in Berkel-Enschot was dat 12,3°C. Het zou de koudste meidag worden van de maand. In Nieuw Beerta en Twenthe werd het op die dag allemaal nog kouder met ieder 9,4°C en in Hoogeveen zelfs 9,3°C. Daarmee was Bevrijdingsdag 2017 zelfs kouder dan de Kerst ervoor. In 2018 was 5 mei om door een ringetje te halen. De hele dag scheen de zon maximaal, er was geen wolkje aan de lucht en het kwik liet in Tilburg en omstreken 23 graden aantekenen. Het werd samen met 2000 en 2008 de zonnigste Bevrijdingsdag ooit waargenomen. Daarna zou de bloeimaand van 2018 alleen maar warmer worden en werd het de warmste mei ooit waargenomen, waarmee 2008 van de troon werd gestoten. Wat een verschil met 2019, waarbij je echt wel een jas nodig had. Die 5e mei begon al met temperaturen rond het vriespunt en op uitgebreide schaal vorst aan de rond. Overdag werd het niet warmer dan een graad of 12. Dat we in koude lucht zaten zagen we al in de nacht van 3 op 4 mei waar in de Limburgse heuvels sneeuw werd gemeld. Het Drielandenpunt had zelfs een sneeuwdek en in de Ardennen werd het helemaal wit. Bevrijdingsdag 2019 was dus kil, waarbij in de middag nog enkele buien vielen maar dat stelde niet veel voor. Zon en wolken bepaalden het weerbeeld wat nog zo’n 5 zonuren opleverde. In 2020 was het 75 jaar Bevrijdingsdag, maar door corona kon het nergens gevierd worden. Alle festivals en bijeenkomsten werden afgelast. En dat was erg jammer, want het weerbeeld was prachtig. Doordat het vrijwel helder was begon deze dag fris met 4 graden in Berkel-Enschot, maar in het oosten en noordoosten had het gevroren. Eelde en Hupsel melden beide -1,1°C en in Twente zakte het kwik tot -1,0°C. Aan de grond werd op dat laatste station zelfs bijna matige vorst geregistreerd, maar bleef steken op -4,9°C. Een koud begin dus en dat werd alleen nog kouder door de matige noordoostenwind, kracht 3. Maar toen de zon erbij kwam werd het heerlijk warm en liep het kwik op naar een graad of 17. Zon en sluierwolken wisselden elkaar af, waarbij we ruim 14 uur van de zon konden genieten. In 2021 zaten we in ijskoude en onstabiele lucht en dat zagen we op 4 mei al toen stevige buien over het land trokken met onweer, hagel en vooral zware windstoten. Door omgevallen bomen viel zelfs een dode. In de Bevrijdingsnacht hielden de buien aan en viel er in Brabant 3 mm. Op Bevrijdingsdag zelf vielen de hele dag regen- en hagelbuien en dat kwam omdat de lucht op 5 km hoogte ijskoud was tot -35 graden! Met nog geen 11 graden als maximum was het een vrij koude 5e mei. Pas in de avond was het droog. Wat een verschil met het jaar daarop. Overdag was het in 2022 overwegend bewolkt en pas in de loop van de middag begon de bewolking te breken. Het bleef droog. Daarbij liep de temperatuur nog op naar een aangename 20,8°C in het midden van Brabant bij een zwakke variabele wind. Drie jaar geleden begon nog met wat lichte bewolking, maar al snel nam de bewolking toe en later in de ochtend vielen al de eerste druppels. Na het middaguur ging de kraan open toen regen- en onweersbuien ons passeerden, waarbij in Berkel-Enschot 14 mm werd afgetapt bij een temperatuur die nog opliep naar zo’n 19 graden. Herwijnen had nog 15 mm en Lelystad eveneens 14 mm. In 2024 viel in de nacht van 4 op 5 mei buien die in Berkel-Enschot nog 8 mm achterlieten. Daarna bleef het bewolkt en pas in de loop van de middag waren er opklaringen en werd het in Tilburg 19,6°C bij een zwakke wind die van zuid naar het noordoosten draaide. Vorig jaar begon Bevrijdingsdag zeer koud. Zo daalde het kwik op vliegveld Gilze-Rijen tot 0,0°C en dus moesten de artiesten zich goed aankleden voordat ze de helikopters ingingen om naar de Bevrijdingsfestivals te gaan. Op enkele plaatsen had het ook gevroren: Hupsel -0,1°C, Woensdrecht -0,4°C, Deelen -1,3°C en het koudst was het in Twenthe met -1,4°C. Aan de grond werd op tien centimeter hoogte zelfs matige vorst waargenomen: Hupsel registreerde -6,5°C en Twenthe -5,8°C! Overdag steeg het kwik nog naar de 15 graden, waarbij het zwaar bewolkt was maar wel droog. Dit jaar krijgen we wederom te maken met veel bewolking waar soms wat regen uit kan vallen. De temperatuur blijft daarbij steken op een graad of 13.