Het Weernieuws: Jaarwisseling

Met Oudejaarsdag krijgen we dit jaar een afwisseling van zon en wolkenvelden bij een graad of 6. Het blijft droog en dat geldt ook voor de jaarwisseling zelf, maar door de opklaringen daalt het kwik richting het vriespunt. Als het bewolkt is wordt het echter zo’n 5 graden. En dan Nieuwjaarsdag die een weersomslag voor ons in petto heeft. De wind neemt in de nacht sterk toe en het wordt kouder. We krijgen dan ook een guur begin van 2026. Daarbij gaan er buien vallen die regen en mogelijk natte sneeuw met zich bijdragen. De gevoelstemperatuur komt op 1 januari rond het vriespunt te liggen. 

2024-2025

Vorig jaar verliepen zowel Oudejaarsdag, de jaarwisseling en Nieuwjaarsdag somber. Er was alleen maar bewolking, waarbij het op 31 december 2024 nog ruim 7 graden werd en een dag later was het bijna 10 graden. Maar wat ons vooral zal bijblijven is ook hier een weersomslag op Nieuwjaarsdag. We kregen namelijk te maken met de 7e Nieuwjaarsstorm sinds 1901. Als eerste kreeg Vlieland in de Nieuwjaarsnacht een uur lang windkracht 9 gevolgd door IJmuiden en in de vroege ochtend kwam Texel daarbij. Later die dag kwam IJmuiden tijdelijk tot windkracht 10. Daarbij werden windstoten gemeten tot 111 km/uur in IJmuiden, Vlieland noteerde 104 km/uur en Berkhout 101 km/uur. Pas op het einde van de middag nam de wind af. In onze regio kwam het tot maximaal windkracht 6 met windstoten tot meer dan 60 km/uur. Op veel plaatsen was sprake van omgevallen bomen. De laatste keer dat op 1 januari een storm plaatsvond was in 1995. Dat was ook het geval in 1981, 1976, 1949, 1925 en 1916. Toen de wind ging liggen trok in de avond en nacht een enorm neerslaggebied over die in Berkel-Enschot in totaal 12 mm achterliet. De meeste neerslag viel op Schiphol (22 mm) en in Voorschoten met 21 mm. In De Bilt werd op Nieuwjaarsdag 15 mm afgetapt, waarmee het op de 4^e plaats komt van natste Nieuwsjaardagen ooit gemeten. Bovenaan staat 1943 toen 19 mm in de regenmeter verdween. 

2023-2024

Twee jaar geleden verliep de jaarwisseling van 2023 naar 2024 herfstachtig. Op Oudejaarsdag vielen enkele buien, waaide het matig tot vrij krachtig en werd het bijna 10 graden. Het weerbeeld op Nieuwsjaardag 2024 bleef hetzelfde met die buien al nam de wind wel wat af en werd het met ruim 8 graden wat minder zacht. 

2022-2023: RECORDWARM en RECORDNAT

Drie jaar gelden werd het in Ell in de nacht naar 31 december 2022 15,2°C en werd het record van warmste Oudejaarsdag gebroken. Daarna zakte de temperatuur in de nacht niet verder terug dan 13 graden en dat leverde meteen een nieuw dagrecord op van hoogste minimumtemperatuur ooit gemeten. In Maastricht werd het namelijk niet kouder dan 13,4°C, Ell had 13,2°C en Arcen 12,7°C. Daarmee sneuvelde het record van 2022 toen Hupsel nog 12,4°C scoorde. Daarna steeg het kwik tot minstens 17 graden: 17,6°C in Ell en Arcen en 17,0°C in Maastricht. In Tilburg en Berkel-Enschot werd het 16,3°C. Het werd dan ook de warmste 31 december ooit gemeten. De warmte ging gepaard met veel neerslag in de nacht en ochtend, wat een Brabants record opleverde: Gilze-Rijen en Berkel-Enschot kregen ieder 27 mm in de regenmeter, waarmee het record uit 2017 werd gebroken toen op 31 december 15,1 mm werd afgetapt in Gilze-Rijen. Later op de dag vielen nog enkele buien, waarbij het steeds harder ging waaien. Op Vlieland werd het zelfs stormachtig, kracht 8, met windstoten tot 90 km/uur. Wat een dag om 2022 af te sluiten. Nieuwjaarsdag 2023 was ook wisselvallig met enkele buien en regen. De zon hebben we niet gezien, maar we zaten nog wel in de bizar warme lucht. De dag van 1 januari werd dan ook de warmste allertijden. Het record stond op 15,1°C uit 2022 wat in Maastricht werd geregistreerd. Maar vele weerstation gingen daar overheen. Het warmst werd het in Brabant: Eindhoven 16,9°C, Volkel 16,6°C en Tilburg 16,2°C. De Bilt had 15,6°C en ook dat was een record. Vorige stond namelijk op 13,2°C een jaar eerder. 

2021-2022

Eind 2021beleefden we dus tot dan toe een recordwarme Oudejaarsdag, waarbij de temperaturen opliepen tot minstens 15 graden in Ell en Eindhoven. Berkel-Enschot had 14,4°C. Toen hadden we ook de warmste nacht van 31 december gehad met kwikstanden tot boven de 12 graden. Zoals in Hupsel met 12,4°C, Twenthe 12,3°C, Heino 12,1°C en Gilze-Rijen met 12,0°C. Daarnaast viel er op die dag wat druppels en lichte motregen. Nieuwjaarsdag 2022 leverde meteen al een nieuw dagrecord op, want de temperatuur steeg op zeven weerstations ruim over de 14 graden. Maastricht registreerde zelfs 15,1°C, waarmee toen het record uit 1916 met 14,2°C waargenomen in Vlissingen naar de achtste plaats werd gedreven. Het was wel een mooie Nieuwjaarsdag. Het bleef droog en zon en wolken wisselden elkaar af. 

2020-2021

In 2020 was de jaarwisseling kil, somber en koud. De zon hebben we op Oudejaarsdag niet gezien, maar het bleef droog bij een graad of 4. De jaarwisseling verliep met veel bewolking en kwikstanden rond het vriespunt. In de loop van de nacht ontstond mist die later weer verdween. Nieuwjaarsdag 2021 was een afwisseling van zon en wolken waar in de middag een bui uitviel. Warmer dan 5 graden werd het niet. 

2019-2020

Zes jaar geleden hadden we te maken met mistig weer dat op Oudejaarsdag 2019 al begon. Deze ging over in laaghangende bewolking, maar in de avond werd het opnieuw mistig. In combinatie met vuurwerk rond middernacht werd op enkele plaatsen extreem dichte mist waargenomen. Nieuwjaarsdag 2020 was een klein wereldje, want de hele dag bleef het nevelig en mistig bij 3,5°C. 

2018-2019

In 2018 was de jaarwisseling naar 2019 zacht, somber en nat. Op het einde van Oudejaarsavond viel er namelijk buien bij een temperatuur van een graad of 8. Overdag was het droog en steeg het kwik nog bijna 10 graden onder een dikke wolkendeken. De zon hebben we niet kunnen zien. Nieuwjaarsdag 2019 was ook somber met soms een knipoog van de zon en wat lichte neerslag. Met 9 graden hield het zachte weer aan. 

2017-2018

Acht jaar geleden beleefden we destijds een recordwarme Oudejaarsdag 2017, maar die is dus inmiddels al 3x (!) uit de boeken geschreven. De laatste twee dagen van die maand verliepen al boterzacht wat resulteerde in kwikstanden van 12,6°C en 14,2°C in Berkel-Enschot. De warmste 31 december noteerde Arcen met 14,5°C gevolgd door Gilze-Rijen met 14,3°C. Het was wel een herfstachtige en natte dag, waarbij er 13 mm werd opgevangen. Er stond veel wind en van tijd tot tijd viel er wat lichte motregen die in de middag overging in regen. De zon kwam er niet aan te pas. Op de eerste dag van 2018 zakte de temperatuur terug tot onder de 10 graden. De dag begon nog droog, maar in de loop van de middag begon het te regenen en dat hield aan tot in de nacht naar 2 januari. 

2016-2017

In 2016 verliep de overgang naar 2017 in een nevelige toestand, net als in 2021. De hele Oudejaarsdag was het mistig en koud met maximaal 2 graden. Tijdens het vuurwerk zakte het kwik onder het vriespunt en was er nog steeds sprake van mist. Op Nieuwjaarsdag bleef het grijs en nevelig. In de middag loste het op, maar toen passeerde een dooifront wat resulteerde in ijzel op het einde van de middag. In de avond ging dat nog even door, gevolgd door sneeuwbuien overgaand in motregen. De zon hebben we tijdens deze twee dagen dan ook niet gezien. 

2015-2016

De jaarwisseling daarvoor was een stuk zachter met bijna 11 graden op Oudejaarsdag 2015 en 7 graden op Nieuwjaarsdag 2016. Het was prima weer met op beide dagen enkele uren zonneschijn en het bleef droog. De eerste dag van het nieuwe jaar begon met mist, maar die loste snel op. In de avond was het bewolkt geworden als voorbode voor de neerslag die de dagen erna zou vallen. 

2014-2015

In 2014-2015 hadden we een koude, maar droge jaarwisseling. Toen om middernacht het vuurwerk de lucht in ging lag de temperatuur net boven het vriespunt. Dat kwam vooral door flinke opklaringen, waardoor het kon afkoelen. In de vroege ochtend van 1 januari 2015 vroor het uiteindelijk -0,9°C in Tilburg. Vervolgens kregen we een prachtige Nieuwjaarsdag voorgeschoteld, waarbij de zon de overhand had, maar met bewolking eindigde. Bij dit alles werd het zo’n 4 tot 5 graden en het bleef droog. 

2013-2014

Twaalf jaar geleden was het bewolkt en nat toen de jaarwisseling van 2013-2014 plaatsvond. Daarbij was het een graad of 5. In de ochtend klaarde het op en bleef het droog tot het einde van de middag. Tussendoor was er veel ruimte voor de zon en liep het kwik nog op tot 10,0°C op de eerste dag van 2014. Tegen de avond begon het te regenen die overging in buien. 

2012-2013

In 2013 liep het kwik op Nieuwjaarsdag naar 8 graden en was het tijdens de jaarwisseling licht wisselvallig. Op het einde van de middag klaarde het pas op en scheen de zon nog ruim een uur. Een dag eerder werd 2012 afgesloten met een bewolkte 31 december, waarbij het meer dan 10 graden werd. 

2011-2012

De jaarwisseling van 2011-2012 gaf destijds een nieuw neerslag- en warmterecord. Zowel op Oudejaarsdag als op Nieuwjaarsdag viel er geregeld wat motregen. Op de eerste dag van 2012 ging deze op het einde van de middag over in regen, regen en nog eens regen. Op vele weerstations werd het de natste Nieuwjaarsdag ooit. In Berkhout viel 35,5 mm en langs de kustgebieden viel meer dan 20 mm. Met deze neerslag werd ook zeer warme lucht aangevoerd, waardoor 1 januari 2012 in De Bilt toen de warmste Nieuwjaarsdag ooit werd sinds 1901. In De Bilt werd het 12,9°C en in Tilburg 13,2°C. Op veel plaatsen in Brabant werd het nog warmer, maar werd de 14 graden net niet gehaald. In Westdorpe en Ell lukte dat wel met ieder 14,1°C. 

2010-2011

Oudejaarsdag 2010 was een troosteloze dag met typisch dooiweer. De gehele dag was er sprake van motregen en in de avond gevolgd door mist met zicht tot 200 meter. Tijdens de jaarwisseling liep het zicht zelfs terug tot plaatselijk 50 meter. Het kwik schommelde rond het vriespunt en dat maakte het wel gevaarlijk op de wegen. De temperatuur liep op de eerste dag van 2011 overdag nog op naar een graad of 5. 

2009-2010

De jaarwisseling van 2009-2010 verliep in winterse sferen. De gehele dag van Oudjaar bleef het kwik onder het vriespunt en was er sprake van een ijsdag. Ook op Nieuwjaarsdag was daar in het midden van Brabant nog sprake van. De dag van 31 december 2009 was dan ook prachtig. De hele dag scheen de zon. Zodra de zon op het einde van de middag onderging ontstond er mist en nevel. Dat hebben we de gehele avond en nacht gehouden zodat de jaarwisseling in wat nevelige sferen plaatsvond en dan heb ik het niet over de drank. Daarnaast was het ijskoud, want het kwik lag in de nacht tussen de -7 en -8 graden! Later nam de bewolking toe en viel er wat motsneeuw waar 2010 dan ook mee begon. 

2008-2009

Alhoewel er 17 jaar geleden geen records werden gebroken, was Oudejaarsdag in 2008 één van de koudste ooit. Vooral in delen van Drenthe vroor het overdag zelfs matig, met de hele dag temperaturen rond -6 graden. Maar ook in de Noordoostpolder en in Overijssel was het koud. Pas toen de mist later in de avond verscheen werd het op veel plaatsen ineens minder koud en steeg het kwik nog enkele graden. De laatste keer dat het zo koud was overdag in Nederland was begin januari in 2003. Het was toen nog een tikkeltje kouder met een 24-uurs gemiddelde van -9,6°C in het noordoosten van het land en -4,1°C op Texel. Ook in 1997, de laatste Elfstedenwinter, vroor het op een aantal dagen matig en bleef het soms midden op de dag nog 10 graden vriezen. 

2007-2008

In 2007 verliep Oudejaarsdag nat met in de ochtend en middag enkele buien bij een graad of 6. Door alle nattigheid was er zoveel vocht ontstaan dat in de avond nevel en mist ging ontstaan. Na het vuurwerk werd het zicht beperkt tot 100 meter en door smogvorming zelf beperkt tot 10 meter. Vervolgens bleef de mist tot in de middag van Nieuwjaarsdag hangen en werd het nog geen 4 graden. 

2006-2007

De laatste dag van 20006 was onstuimig en somber, waarbij er enkele buien vielen. Naast alle wind gingen de buien op 1 januari 2007 ook gepaard met hagel en werd er ook zeer zachte lucht aangevoerd. De thermometer liet op Oudejaarsdag 13,2°C en op Nieuwjaarsdag 12,7°C aanwijzen. 

2005-2006 tot en met 2000-2001

In 2005 kregen we op Oudejaarsdag een heus Weeralarm doordat we precies in de overgangsfase zaten van koud naar zacht weer welke gepaard ging met sneeuw en ijzel. In 2003 hield de Nieuwjaarsnacht dezelfde weersomslag in. Het ging steeds harder waaien en omdat het kwik in die nacht al onder het vriespunt dook voelde het extra koud aan. Zowel op Nieuwjaarsdag en de dagen erna kwam de temperatuur overdag niet meer boven het vriespunt uit en kregen we een reeks ijsdagen. Ook was de bewolking op 1 januari 2004 zo dik geworden dat daar sneeuw uitviel, vooral in het westen van Brabant. In 2000 en 2001 verliep de jaarwisseling eveneens met winterse trekjes. We begonnen in de Oudejaarsnacht met ijzel, maar deze ging vrij snel over in regen en dat bleef het ook doen de gehele Nieuwjaarsdag met 13 mm aan neerslag tot gevolg. Het jaar daarop (2001-2002) was het echt winters; op 30 december begon het al flink te sneeuwen en dat leverde een sneeuwdek op van 3 cm en dat witte tapijt bleef toen tot 6 januari liggen. Zowel op Oudejaarsavond als op Nieuwjaarsdag viel daarbij ook nog eens wat lichte sneeuw. Tijdens de jaarwisseling was het koud met –1,7°C en op 1 januari 2002 bleef het in Tilburg zelfs de gehele dag vriezen. 

De jaarwisseling is meestal kouder dan de kerstdagen: gemiddeld over een periode van meer dan vijftig jaar is de eerste januari ongeveer een graad kouder dan Eerste kerstdag. Maar in 2004 was dat anders: met de kerstdagen van 2003 werd het toen gemiddeld 4 graden in onze regio, maar op 1 januari 2004 zaten we in de zachte lucht met 8 tot 9 graden en werd het dus vier graden warmer! De jaarwisseling van negentien jaar geleden was nog uitzonderlijker met hetzelfde principe: hogere kwikstanden met Nieuwjaar. Tijdens de kerstdagen van 2006 werd het namelijk gemiddeld een graad of 4 en toen werd het met Nieuwjaarsdag ruim 3x zoveel! Namelijk 12 tot 13 graden en zo’n groot verschil is toch bijzonder. Alhoewel het in 2021 nog erger was: 4 tot 5x warmer.

 KOUD

Van alle nieuwjaarsdagen sinds 1901 waren er in De Bilt 55 vorstdagen, wat betekent dat de laagste temperatuur van die dag onder nul ligt. De laatste keer dat dit gebeurde was in 2021 met -3,5°C en in 2020 toen het in De Bilt -0,2°C werd. Zes keer was er strenge vorst van meer dan 10 graden onder nul, waarvan de koudste op 1 januari 1979 was met een diepvriestemperatuur van -16,9°C. In Leeuwarden werd het toen -19,3°C. Op 20 nieuwjaarsdagen bleef het de hele dag vriezen, de zogenaamde ijsdagen en dat maakten De Bilt voor het laatst mee in 1997 toen de thermometer op 1 januari in de middag -7,3°C aanwees. Het bleek zelfs de koudste Nieuwjaarsdag sinds 1901 te zijn. Plaatselijk bleef het overdag streng vriezen; in Maastricht en Twenthe was de hoogste middagtemperatuur op deze nieuwjaarsdag respectievelijk -12,3°C en -11,5°C! 

Het bijzondere aan de jaarwisseling van 1996-1997 was de windchill ofwel de gevoelstemperatuur. Door de snijdende oostenwind werd voor het gevoel een temperatuur van –17 tot –20 graden gemeten in De Bilt en in het noordoosten van het land zelfs –25 graden. Heel uitzonderlijk was de jaarwisseling van 1978-1979. Op Oudejaarsdag blies een stormachtige wind, ijzig koude lucht naar ons land. Het koufront ging zuidwaarts vergezeld van een sneeuwstorm en een temperatuurdaling tot -10 à -15 graden in de middag. De eerste dag van het nieuwe jaar begon in het noorden met 19 graden vorst en de hele dag bleef het overal 5 tot 10 graden vriezen. Een ijskoud begin dus van 1979. De sneeuwstorm waarmee 1978 afsloot was de zwaarste sinds 30 december 1962, toen ook veel wegen onbegaanbaar waren door sneeuwduinen tot drie meter hoogte. Op Oudejaarsdag 1962 stak opnieuw een harde oostenwind op, waardoor de sneeuw nog meer ging stuiven en wegen versperde. Op Nieuwjaarsdag 1963 kwam de temperatuur in de Bilt niet hoger dan –5°C, het begin van één van de koudste maanden van de eeuw. Oudejaarsdag was in De Bilt sinds 1901 het koudst in 1923 (-16,9°C) en in 1908 (-16,1°C). 

Sneeuw, ijzel, regen, mist of storm hebben met de jaarwisseling de laatste jaren steeds aanleiding gegeven tot grote problemen. Nieuwjaarsdag 1993 begon met zeer dichte mist, smog en spiegelgladde wegen door aanvriezende mist. Het jaar 1993 eindigde met zware regen, die enorme overstromingen veroorzaakte en 1995 begon bijzonder slecht met zware sneeuwbuien, hevige windstoten, onweer en gladde wegen waarop zich talrijke aanrijdingen voordeden. Ook het jaar daarop waren de wegen met de jaarwisseling spiegelglad door ijzel.

Tenslotte wens ik iedereen een weergaloze jaarwisseling en een wervelend gezond 2026! Let goed op elkaar en blijf gezond en denk vooral aan onze huisdieren bij het afsteken van het vuurwerk. Ook al hebben Berkel-Enschot, Udenhout, Biezenmortel en Tilburg een vuurwerkverbod.

Weersverwachting deze week: 29 december 2025 - 2 januari 2026

 Eerste dagen droog.

Vanaf Nieuwjaarsdag winterse buien en kouder

 We blikken nog even terug naar de bijzondere kou-inval tijdens de kerstdagen en vooral ook de vrij krachtige wind en het zonnige karakter daarbij. Op Eerste kerstdag begon de ochtend al ijskoud met op enkele plaatsen matige vorst tot -6,5°C in Twenthe. Maar door de wind zakte de gevoelstemperatuur tot onder de -13 graden. En dat gebeurde in Maastricht met -13,6°C, gevolgd door Hupsel -13,1°C en  Twenthe met -13,0°. Overdag bleef de temperatuur in De Bilt onder het vriespunt (maximaal -0,2°C) en daarmee werd de eerste officiële ijsdag van deze winter een feit. Overigens is het sinds 1994 op 25 december op dat station niet meer zo koud geweest. Omdat de hele dag de zon scheen was het ook nog eens de zonnigste Eerste kerstdag sinds 1976. En dan Tweede kerstdag, waarbij op heel veel plaatsen matige vorst werd geregistreerd. Zoals in heel Brabant tot -6,7°C in Volkel. Nog kouder werd het in Twenthe met -7,5°C; aan de grond werd het in Eelde -8,7°C. Maar op neushoogte was het door de stevige wind wederom bibberen geblazen. De gevoelstemperatuur liet in Twenthe wederom -13,0°C zien. Hupsel noteerde -12,3°C, Markenesse en Hoogeveen -12,2°C, Lelystad en Woensdrecht -12,0°C, Volkel -11,8°C, Gilze-Rijen -11,3°C en in Eindhoven vroor het ook streng tot -10,5°C. Kijken we in De Bilt naar de gemiddelde maximumtemperatuur over beide kerstdagen, die 1,5°C bedroeg, dan was het de koudste kerst sinds 2000. Tenslotte was het ook op Tweede kerstdag vrijwel onbewolkt en werd het samen met 25 december de zonnigste kerst ooit waargenomen. Het meest opvallende is wel dat er volop geschaatst kon worden en leiden zelfs tot de eerste marathon in Winterswijk. Wat een kerst 2025! 

Toen de kerstdagen voorbij waren stroomde langzaam zachte lucht onze regio binnen. De hoogste temperatuur werd gisteren namelijk in de avond waargenomen van een graad of 4 in Tilburg. Afgelopen nacht zakte het kwik nog terug tot één graad, maar tot vorst kwam het in Brabant alleen nog in Volkel met -1,4°C. In het oosten vroor het nog matig tot -5,2°C in Twenthe en aan de grond daar tot -7,5°C. Deze zondag is helder begonnen met veel zonneschijn. In de loop van de dag neemt de bewolking toe en blijft het droog. Temperatuur stijgt naar zo’n 5 graden. Op dit moment hebben we te maken met een hogedrukgebied tussen IJsland en Schotland waar we optimaal van profiteren. Vervolgens zien we boven Rusland een depressie liggen die langzaam onze kant opkomt. 

Op maandag ligt de grens van de depressie boven Zweden, waardoor de wind naar het noorden draait. De dag begint nog vrij zonnig en met lichte vorst, gevolgd door wolkenvelden in de loop van de dag. Hierdoor kan het nog een graad of 6 worden. Het hogedrukgebied probeert de depressie nog even tegen te houden en dat lukt op dinsdag. We krijgen dan hetzelfde weerbeeld als van de maandag, alleen wordt het met maximaal 4 graden wel wat frisser. Op woensdag is er geen houden meer aan en wordt de invloed van depressies in het noordoosten van Europa steeds sterker. Oudjaarsdag zal dan ook grijs en somber verlopen, waarbij in de middag een bui kan vallen. Tijdens de jaarwisseling lijkt het droog te zijn bij temperaturen rond het vriespunt. Ondertussen komt er boven Noorwegen een actieve depressie te liggen die ons het weer in de eerste dagen van het nieuwe jaar gaat bepalen. Hierdoor neemt de wind op Nieuwjaarsdag flink toe en wordt matig tot vrij krachtig. De thermometer zal nog wel een graad of 4 aanwijzen, maar voor het gevoel ligt het kwik onder het vriespunt. Het blijft met wat lichte regen ook niet droog. Vervolgens stroomt deze steeds meer koude lucht onze regio binnen en dan krijgen de buien steeds meer een winters karakter bestaande uit natte sneeuw en dan zien we vanaf vrijdag gebeuren. Tussendoor schijnt ook de zon. In het weekeinde duiken de nachttemperaturen weer onder het vriespunt en overdag is het nog maar 3 tot 4 graden. Wel neemt de wind dan iets af. 

Prettige week!

Weerspreuk van de week: 26 december 2025-1 januari 2026

 Als Kerstmis koud is,

komt er een strenge winter en een vroeg voorjaar.

 

Hebben de Onnozele Kinderen (28 december) het op deze dag koud,

dan gebruikt de winter nog zeer veel hout.

Weekendweersverwachting: 27-28 december 2025

 Zaterdag zonnig, zondag nevelig

 Het zou een ijskoude kerst worden en dat is ook uitgekomen. Alhoewel we nog Tweede kerstdag voor de boeg hebben. Maar het begin is er. Dat begon gisteren toen de temperatuur in de nacht van 23 op 24 december al onder het vriespunt dook tot -1,5°C in Twenthe. Overdag werd het niet warmer dan een graad of 2 en door de stevige wind lag de gevoelstemperatuur op -4 graden. Toen de zon onderging werd het allemaal nog kouder en begon het in de loop van kerstavond vrijwel overal te vriezen, met uitzondering van de kustgebieden. Tevens nam de wind verder toe tot vrij krachtig, waardoor het voor het gevoel zo’n 8 graden vroor! Afgelopen nacht bleef het maar doorwaaien en zakte het kwik steeds verder weg en vroor het overal tot matige vorst in het oosten. Zo werd het o.a. in Twenthe -6,6°C, Hupsel had -6,2°C en Deelen -5,7°C. In Brabant kwam het alleen in Volkel tot matige vorst: -5,4°C. Maar waar vooral naar gekeken werd was de windchill zoals de gevoelstemperatuur ook wel genoemd wordt. En dat hebben we geweten. Deze windchill dook zelfs onder de -10 graden en dan spreken we van strenge vorst. Zo noteerde Maastricht op deze Eerste kerstdag vanochtend -13,6°C, gevolgd door Hupsel (-13,1°C), Twenthe (-13,0°), Deelen (-12,7°C), Lelystad en Volkel (ieder -12,4°C) en in onze regio was het voor gevoel in Gilze-Rijen -11,4°C. Na die bittere kou kregen we vandaag op heel veel plaatsen alleen maar zonneschijn, maar dat nam niet weg dat de temperatuur op veel plaatsen toch onder het vriespunt bleef. En dan spreken we van een ijsdag. Dit vond plaats ten oosten van de lijn Westdorpe-Nieuw Beerta. Opvallend is dat het onze regio niet tot een ijsdag kwam en op +0,2°C bleef steken. Het koudst was het in Twenthe waar het overdag -2,0°C werd. Zelfs in De Bilt bleef het met -0,2°C de hele dag vriezen en daarmee werd het zelfs de eerste officiële ijsdag van de winter. Sinds 1994 is het op Eerste kerstdag daar niet meer zo koud geweest én met bijna 7 uur zonuren ook uitzonderlijk zonnig; de zonnigste sinds 1976! 

Om 20:00 uur vroor het alweer in het hele land, waarbij de gevoelstemperaturen in het oosten al daalde tot meer dan -10 graden. Het wordt daarom de komende nacht nog veel kouder met op heel veel plaatsen matige vorst tot -8 á -9 graden! Tweede kerstdag wordt wederom zonovergoten, maar komt de temperatuur overdag wel boven de 0 graden uit en komt het waarschijnlijk nergens tot een ijsdag. Voor het gevoel moet je nog steeds dik aantreden met gevoelstemperaturen van -5 graden. Een hogedrukgebied ten noorden van ons zorgt voor de aanvoer van die koude lucht vanaf het oosten tot noordoosten. 

Op zaterdag heeft het centrum van het hogedrukgebied zich gevestigd tussen IJsland en Schotland en neemt in betekenis af. Dat betekent dat de wind afneemt, we wat sluierwolken krijgen en dat het minder koud wordt. In de ochtend vriest het nog steeds, maar overdag loopt het kwik op tot een graad of 5. In de nacht naar zondag komt het centrum van het hogedrukgebied dichterbij, waardoor de wind wegvalt en er mist gaat ontstaan. Vervolgens daalt de temperatuur tot onder het vriespunt en dan kan de mist aanvriezen wat kan leiden tot verraderlijk gladheid. Oppassen dus! Als de mist blijft hangen liggen de kwikstanden rond het vriespunt en als de zon deze kan wegbranden wordt het zo’n 4 graden. Op maandag draait de wind naar het noorden tot noordwesten en stroomt er vochtige en minder koude lucht onze regio binnen, doordat vanuit het noordoosten van Rusland depressies komen opzetten. Het hogedrukgebied probeert deze tegen te houden wat gepaard gaat met veel bewolking waar op dinsdag en woensdag een bui uit kan vallen. Temperatuur ligt de eerste dagen op een graad of 5. Op Oudjaarsdag wordt de Russische depressie sterker en zet nu serieus de aanval in. Met Nieuwjaarsdag ligt deze boven Scandinavië welke gevuld is met koude lucht. De temperaturen beginnen te dalen tot rond het vriespunt. Deze depressie zorgt er tevens voor dat er neerslaggebieden overtrekken. Dat gaat eerst gepaard met regen die overgaat in sneeuw, wellicht al met de jaarwisseling. Afwachten maar. 

Prettig weekend!

Weernieuws: Kerstweer 2025

Dit jaar krijgen we een ijskoude kerst voorgeschoteld net als in 2021. Op beide dagen vriest het in de ochtend licht tot matig en overdag liggen de temperaturen rond het vriespunt. Daarbij staat een matige tot vrij krachtige wind die de gevoelstemperaturen in de ochtend naar de -10 graden zal brengen en overdag naar de -6 graden. Brrrrr. En dan te bedenken dat de zon vooral op Eerste kerstdag in volle kracht zal schijnen. 

Vorig jaar was dat wel anders toen we een sombere kerst 2024 beleefden en we de zon helemaal niet zagen. Dit ging in de ochtenduren gepaard met mist die overging  in lichte motregen. Van vorst was geen sprake en in de middag werd het 8 tot 9 graden. Wat een verschil met dit jaar. 

KERSTWEER 2023 - recordwarm

Twee jaar geleden werden warmterecords gebroken met kerst. Het begon al met de warmste Eerste kerstdag ooit waargenomen. Gemiddeld over 24 uur kwamen we uit op 12,0°C en deze werd waargenomen in Westdorpe. Hiermee werd het record uit 1983, met op 25 december een gemiddelde van 11,4°C en geregistreerd in Volkel, naar de tweede plaats verdreven. Het was overal zeer zacht, want op maar liefst negen stations werd dit record gebroken. Ook in onze regio, want Gilze-Rijen, Tilburg en Berkel-Enschot kwamen allemaal uit op gemiddeld 11,6°C. Maar dat is nog niet alles, want kijken we naar zowel Eerste als Tweede kerstdag samen dan werd kerst 2023 zelfs de op één na warmste ooit waargenomen. De Bilt zag het op de 25e namelijk 12,5°C worden en een dag later 11,3°C. Gemiddeld over die kerstdagen is dat 11,9°C. Eerste kerstdag was in Berkel-Enschot regenachtig bij 12,8°C, maar Tweede kerstdag gaf opklaringen in de ochtend en was het de hele dag droog bij 11,1°C. Laat op de avond ging de temperatuur van Tweede kerstdag flink onderuit en begon het zelfs te vriezen. Zoals in Eelde (-0,5°C) en in Deelen (-0,2°C). Oorzaak waren de opklaringen die we in onze regio in de ochtend hadden gekregen en die langzaam naar het noorden trokken. 

KERSTWEER 2011-2022

Ook in 2022 was het een groene kerst. Temperaturen lagen op beide dagen zo rond de 10 graden en de vorst bleef achterweg. Daarbij verliep Eerste kerstdag nat en regende het tot in de avond wat bijna 9 mm opleverde. Een dag later bleef, het op een enkel buitje na, droog. Daarbij zagen we in de middag zelfs nog opklaringen verschijnen en scheen de zon in totaal bijna twee uur. In 2021 was de kerst winters. Precies tijdens de kerstdagen stroomde vanuit het noordoosten namelijk koude lucht het land binnen. De hoogste temperatuur werd op Eerste kerstdag dan ook niet overdag gemeten, maar al in de kerstnacht: Berkel-Enschot noteerde 5,9°C en zakte overdag op 25 december naar 1 tot 2 graden. Daarna daalde de temperatuur alleen maar. In de avond dook de temperatuur zelfs onder het vriespunt en tegen middernacht werd de laagste temperatuur van die dag gemeten en dat was -1,9°C. Ondertussen nam de wind overdag flink toe, waardoor het ijs en ijskoud werd. De gevoelstemperaturen lagen ’s avonds in Midden-Brabant op -6 graden, maar in het noordoosten waar het al matig vroor kwam deze op sommige plaatsen al op -12 graden uit. En in de nacht naar Tweede kerstdag werd het met die wind nog kouder tot -15 graden! Het KNMI gaf dan ook een weerwaarschuwing uit in die regio voor extreme kou. In de weerhut zakte de temperatuur in Nieuw-Beerta tot -8,7°C en daarmee was het de laagste temperatuur van december 2021. En voor dat weerstation is het op twee na laagste minimumtemperatuur op 26 december ooit gemeten sinds 1950. In Tilburg vroor het ook, maar tot maximaal -3 graden. Een ijskoud begin dus van Tweede kerstdag en vooral in het noorden van het land. De Waddeneilanden meldden op Tweede kerstdag om 10:00 uur nog een gevoelstemperatuur van -11 tot -12 graden. Zowel op Eerste als Tweede kerstdag bleef het in grote delen van Groningen, Drenthe en Friesland dan ook de hele dag vriezen. Daarbij was Eelde op 25 december de koudste plaats, waarbij het overdag niet warmer werd dan -1,8°C en een dag later bleef het kwik steken in Nieuw Beerta en Lauwersoog met ieder -1,0°C. Kortom, ijsdagen met kerst. 

Vijf jaar geleden kende kerst 2020 twee gezichten: een zonnige en droge Eerste kerstdag gevolgd door een sombere Tweede kerstdag met motregen overgaand in buien. Daarbij lagen de temperaturen op normale waarden voor de tijd van het jaar. In 2019 waren beide dagen somber en nat. De zon hadden we niet gezien en er viel neerslag. Op Eerste kerstdag viel er van tijd tot tijd buien. Hierdoor werd het zo vochtig dat in de nacht en ochtend van Tweede kerstdag mist ontstond. Deze ging over in laaghangende bewolking, gevolgd door regen in de avonduren wat in Berkel-Enschot nog 4 mm opleverde. Daarnaast was het zacht met bijna 10 graden op de 25e. Een dag later was het met 6 graden wat frisser. In 2018 keerde tijdens de kerstdagen het droge en koude weer terug. Want de dagen ervoor was het behoorlijk zacht. In Brabant werd bij de start van de winter de op één na warmste 21e december ooit geregistreerd met 13 tot 14 graden. Nu moesten we het doen met kwikstanden van 7 graden op Eerste kerstdag en slechts 4 graden een dag later. Daarbij vroor het in de ochtend op beide kerstdagen licht. Het bleef droog en de zon zagen we alleen op 25 december. Kerst 2017 liet een wisselend weerbeeld zien. Van een overwegend droge, zachte Eerste kerstdag gingen we naar een onstuimige en frisse Tweede kerstdag. Net als de twee jaren ervoor verliep de kerst zacht, waarbij op 25 december het kwik naar de 9 graden ging. Maar van zonneschijn was geen sprake. Een dag later was het een graad of 7 en kwam de zon in de loop van de ochtend al door. Het was voor het gevoel echter wel fris als gevolg van de stevige wind die waaide. In 2016 waren de kerstdagen eveneens onstuimig, grijs, nat en zacht. Met een stevige wind uit het zuidwesten werd namelijk zeer warme en vochtige lucht aangevoerd. In De Bilt en Tilburg werd het zelfs de op twee na warmste kerst ooit waargenomen met op Eerste en Tweede kerstdag respectievelijk 11,7°C en 11,8°C. Heel bijzonder is dat deze kwikstanden niet overdag werden gemeten, maar die van 25 december op het einde van de avond en die van 26 december aan het begin van de nacht. 

Het jaar daarvoor, in 2015, werd op 25 december officieel de hoogste maximumtemperatuur gemeten ooit sinds 1901. De Bilt noteerde op Eerste kerstdag een maximum van 14,0°C en op Tweede kerstdag 14,4°C. Op de tweede plaats staat 1997 met 12,8°C, gevolgd door 2023 met 12,5°C, 2016 met 11,7°C en 1974 toen het 11,5°C werd. December 2015 was al een lenteachtige maand en de warmste sinds 1706 en de kerstdagen deden daar ook aan mee. Het weerbeeld was verschillend op beide dagen. Op Eerste kerstdag was het somber en nat met wat lichte regen, maar een dag later was het droog en zonnig en scheen de zon 5 uur lang in Berkel-Enschot. Met temperaturen van 13,6°C en 14,6°C was het ook in onze regio de zachtste kerst ooit. 

In 2014 verliep Eerste kerstdag nat met een aantal buien in de middag. In de nacht naar de 26e vielen er opnieuw een paar, maar overdag bleef het droog. Met kwikstanden van 7 en een dag later van 5 graden was het een normale kerst. Op 27 december viel regen die in de nacht overging in sneeuw. Er viel zoveel sneeuw dat aan het begin van de avond in Berkel-Enschot een sneeuwdek van 11 cm werd gemeten. Net te laat dus om de kerstdagen van 2014 wit te laten verlopen. Vervolgens 2013, waarbij kerst precies tussen twee stormdepressies in viel. Daardoor was het zowel vóór als ná de kerstdagen onstuimig met veel regen en wind. We zagen het aan de barometer die in de nacht van 24 op 25 december daalde naar 983 hPa en dat is zeer laag. Maar tijdens de feestdagen zelf was het best aardig weer. Na de storm in de nacht van 23 op 24 december (IJmuiden meldde een zware storm, windkracht 10, en Vlieland had windstoten van orkaankracht met 119 km/u) was het uitwaaien richting kerstavond. Zowel op Eerste als Tweede kerstdag nam de wind steeds meer af en bleef het droog. Af en toe zagen we zon nog doorkomen en de temperaturen lagen tussen de 7 en 9 graden. Na de kerst kregen we de volgende storm over ons heen met veel regen en wind. In 2011 en 2012 overheerste de bewolking tijdens de kerstdagen, waaruit wat regen of een enkele bui viel en de temperaturen rond de 10 graden schommelden. De zon liet zich af en toe zien, maar het grijze weer had de overhand. In 2012 speelde de wind ook een rol en was matig tot vrij krachtig, vooral op Eerste kerstdag. Sinds 2010 zijn de kerstdagen allemaal normaal tot zacht verlopen, maar daarvoor was het koud. 

WITTE KERST

Wat een belevenis in 2010: een echte Witte Kerst en de mooiste ooit met 16 cm aan sneeuwdek bij een temperatuur van rond het vriespunt overdag. Die sneeuw viel overigens ruim een week van te voren. Berkel-Enschot registreerde in de avond van 19 december al 14 cm wat uitgroeide tot maximaal 16 in de ochtend van 24 december. Op 23 en 24 december sneeuwde het langdurig in vooral het zuidoostelijk deel van het land. Op veel plaatsen viel 5 tot soms ruim 10 cm sneeuw extra wat daar een sneeuwdek opleverde van 30 tot 40 cm! De stevige wind veroorzaakte plaatselijk stuifsneeuw en veel overlast. Kerst verliep in het grootste deel van het land wit. In De Bilt was het daarmee de 8e Witte Kerst sinds 1901. Nadeel was wel dat de grens tussen vorst en dooi tijdens de kerstdagen over het land pendelde wat leidde tot gladheid door ijzel en winterse buien. 

Net als in 2010 mocht 2009 ook een Witte Kerst bijschrijven, alleen was deze zeer omstreden. Het was ontzettend spannend of het toen ging lukken. Dat kwam niet alleen door de invallende dooi, maar vooral door het criteria waarop gemeten moesten worden. De meesten gingen ervan uit dat de waarnemingsperiode voor een Witte Kerst ligt tussen 7.00 uur op Eerste kerstdag en 19.00 uur op Tweede kerstdag. Indien dit inderdaad aangehouden zou worden dan zou het niet gehaald zijn. In ieder geval zeker niet in Berkel-Enschot, waar op het einde van middag sprake was van een gebroken sneeuwdek. De officiële criteria van het KNMI die geldt voor een Witte Kerst is dat alleen op beide kerstochtenden er een gesloten sneeuwdek moet zijn. In de ochtend van Tweede kerstdag lag er in onze regio nog een gesloten sneeuwdek van 1,5 cm. Aangezien daar op Eerste kerstdag ook al 6 cm lag, kon ook Berkel-Enschot in 2009 toch een Witte Kerst bijschrijven. Een mooie kerst was het echter niet in 2009. In de kerstnacht trad vooral in de noordoostelijke helft van het land gladheid op door ijzel. Op de ochtend van Eerste kerstdag werd het in vrijwel het hele land glad door opvriezing en sneeuw. Een gebied met sneeuwval trok op de ochtend van Eerste kerstdag over het land zodat velen wakker werden met sneeuw. Dat leverde opnieuw een aantal centimeters op. De sneeuw ging over in regen waarna het in een groot deel van het land geruime tijd regende (Tilburg 11 mm). Op Tweede kerstdag was het zonnig, maar gladheid in de ochtend zorgde opnieuw voor problemen. 

WARM

Rond de kerst treedt normaal gesproken een stijging van de temperatuur op, wat ook wel kerstdooiweer wordt genoemd. Zo was in 1977 de vooravond van kerst voorjaarsachtig met in ons land temperaturen van 15 à 16 graden. Meestal ligt de temperatuur op deze dagen tussen 5 en 10 graden en sinds 1901 werd het in De Bilt op de Eerste kerstdag achttien keer minstens 10 graden. Zoals in 2002 toen De Bilt op 25 december 11,1°C noteerde en een dag later werd het zelfs 11,2°C. In 2012 en 2011 was het respectievelijk 10,5°C en 10,6°C. De warmste Eerste kerstdag was die van 2015 toen het kwik naar de 14,0°C ging. De laatste keer was in 2023: 12,5°C. De op één na warmste Eerste kerstdag beleefden we in 1997 toen in De Bilt een temperatuur van 12,8°C werd gemeten; in Woensdrecht en Oost-Maarland werd het zelfs 14,5°C. Maar 2023 spande dus de kroon en werd kerstmis de allerwarmste ooit waargenomen met een gemiddelde over 24 uur van 12,0°C en deze werd waargenomen in Westdorpe. Hiermee werd het record uit 1983, met op 25 december een gemiddelde van 11,4°C en geregistreerd in Volkel, naar de tweede plaats verdreven. Het was overal zeer zacht, want op maar liefst negen stations werd dit record gebroken. Ook in onze regio, want Gilze-Rijen, Tilburg en Berkel-Enschot kwamen allemaal uit op gemiddeld 11,6°C. Maar dat is nog niet alles, want kijken we naar zowel Eerste als Tweede kerstdag samen dan werd kerst 2023 zelfs de op één na warmste ooit waargenomen. De Bilt zag het op de 25e namelijk 12,5°C worden en een dag later 11,3°C. Gemiddeld over die kerstdagen is dat 11,9°C. 

KOUD

Kerstdagen met vorst zijn in de minderheid: negen keer bleef het in De Bilt sinds 1901 op Eerste kerstdag de hele dag vriezen (voor het laatst in 1994), terwijl Tweede kerstdag veertien maal een zogenaamde ijsdag was. Zeven keer waren allebei de kerstdagen ijsdagen en dat gebeurde voor het laatst in 1970. Strenge vorst van minstens 10 graden vorst is in 60 jaar met kerst niet meer voorgekomen. De laatste keer gebeurde in 1964: in De Bilt werd het op Eerste en Tweede kerstdag respectievelijk -11,4°C en -12,2°C gemeten, maar overdag kwam het kwik boven nul uit. Bovendien viel toen 10 tot 15 centimeter sneeuw en voor het vierde achtereenvolgende jaar kon er met kerst op natuurijs geschaatst worden. Voor schaatsers was vooral 1961 fraai: na strenge vorst in de nacht bleef het op beide kerstdagen enkele graden vriezen bij zonnig weer en met weinig wind. Het ijs lag er goed bij. In 1938 ging Nederland met kerst massaal op de schaats: het vroor matig tot streng, de zon scheen volop en er lag een dik pak sneeuw. De temperatuur kwam toen in De Bilt op Tweede kerstdag niet hoger dan -4,6°C, de laagste middagtemperatuur ooit met kerst gemeten. In 2021 had De Bilt met -4,6°C de koudste nacht van Eerste kerstdag sinds 1996 toen het kwik zakte naar -6,7°C. 

NEERSLAG

Slecht weer was het op Eerste kerstdag 1947, toen viel in De Bilt 29 mm en een dag later nog eens 13. Tweede kerstdag 1985 viel totaal in het water met 36 mm regen in 17 uur tijd. Ook in 2022 en 2023 hadden we natte voeten. Vanaf het middaguur begon het drie jaar geleden te regenen en duurde tot in de avond. Dit leverde De Bilt nog 9 mm op. Twee jaar geleden was het helemaal kletsnat wat de hele dag gepaard ging met lichte (mot)regen. Dit leverde in De Bilt nog 17 mm op en Berkel-Enschot had 21,5 mm. Vanaf 1906 zijn in De Bilt slechts 30 Eerste kerstdagen droog verlopen. 

IJZEL

In 1994 was kerst voor het eerst in bijna tien jaar winters met 's ochtends matige vorst. Die kerst is de geschiedenis ingegaan als de Gladde Kerst. Vooral op de avond van Eerste kerstdag viel regen op een bevroren ondergrond (ijzel) waardoor de wegen ijsbanen werden. Zo'n spekgladde kerst hadden we ook in 1933, maar toen waren de gevolgen natuurlijk minder ernstig door weinig verkeer: uit de drie grote steden werden honderd ongevallen gemeld. Met kerst 1994 was het aantal ongevallen niet te tellen en vielen er twaalf doden en tientallen gewonden. De weinige sneeuw die met kerst 1995 viel gaf ook aanleiding tot verschillende ongevallen. 

ONWEER en LUCHTDRUK

In 1999 werden we in de kerstnacht wakker geschud door onweer met in totaal 12 donderslagen, waarbij de luchtdruk bijzonder laag was: 987 hPa. In de loop van Eerste kerstdag zakte deze nog verder weg tot 982 hPa. 

SNEEUW

In het jaar 2000 hadden we een perfect weerscenario voor de kerst: op kerstavond ging het lichtjes sneeuwen en dat ging bijna de gehele nacht door wat in de ochtend op Eerste kerstdag leidde tot een dun sneeuwlaagje van een halve centimeter. Daarna smolt de sneeuw op veel plaatsen weg, waardoor er tijdens die kerstdagen geen aaneengesloten sneeuwdek ontstond en dan mochten we ook niet spreken van een Witte Kerst. In 2001 viel op 24 december ook sneeuw; helaas was deze ’s avonds weer snel verdwenen. Maar twee dagen later, op Tweede kerstdag, was het raak: het sneeuwde de gehele dag wat resulteerde in een sneeuwdek van 4 cm! De laatste Witte Kerst, met op beide dagen een aaneengesloten sneeuwdek in De Bilt, maakten we in 2009 en 2010 mee; het was de zevende en achtste Witte Kerst sinds 1901. In 1985, 1986, 1993, 1995, 2000, 2001 en 2005 viel slechts op één van beide feestdagen sneeuw, die snel weer verdween. Vier jaar geleden viel er rondom Tilburg in de vroege ochtend van 25 december 2021 natte sneeuw wat geen sneeuwdek opleverde. Gelukkig liet ik op dat moment de honden uit en kon ik het allemaal waarnemen, want sneeuwval tijdens de kerstdagen blijft speciaal. In het oosten van Brabant en Limburg zorgde de sneeuwval nog wel voor een wit waasje op auto’s en gras. 

STORM

Net als een Witte Kerst, is ook een kerststorm vrij bijzonder. Sinds het begin van de metingen is het slechts zes keer tot een kerststorm gekomen, dat is minder vaak dan een Witte Kerst. In 1999 stormde het Eerste kerstdag op de Wadden en langs de westkust. Daarbij werden zeer zware windstoten gemeten van 115 km/u. De zwaarste kerststorm ooit hadden we in 1913. Op Tweede kerstdag werd in Vlissingen een volle windkracht 10 gemeten. In 2016 kwam het net niet tot storm. Wel stond op de Wadden een stormachtige wind (windkracht 8) en kwamen zware windstoten voor van 97 km/u. 

Tenslotte wens ik iedereen weergaloze kerstdagen toe!!

Weersverwachting deze week: 22-26 december 2025

 Overgang naar bitterkoude kerstdagen

 Afgelopen nacht hebben we de langste nacht beleefd van 2025 en dat betekent dat we vandaag te maken hebben met de kortste dag. Oorzaak is de stand van de zon die boven de Steenbokskeerkring staat. Voor het Noordelijk Halfrond begint dan de astronomische winter. In ons land is dat vanmiddag om precies 16:03 uur. Gisteren kregen we al te maken met een winters tafereel. De zaterdag begon namelijk met mist dit tot aan het begin van de middag bleef hangen. Hierdoor was het ook koud en had het plaatselijk in Brabant en Limburg in de vroege ochtenduren licht gevroren tot -0,7°C in Arcen. Aan de grond op tien centimeter hoogte, vroor het in heel onze provincie: Eindhoven -2,8°C, Volkel -2,6°C, Gilze-Rijen -1,4°C en Woensdrecht had nog -0,5°C. Vervolgens ging de mist over in laaghangende bewolking en bleef de temperatuur steken op een graad of 7. Dan te bedenken dat het afgelopen vrijdag nog bijna 14 graden werd…. De kou van gisteren werd echter niet doorgezet, want afgelopen nacht stroomde weer zachte lucht binnen. Van vorst was dan ook geen sprake meer. De temperatuur loopt op deze zondag nog verder op tot 13 graden. Dit gaat gepaard met zonneschijn en wat wolkenvelden. Oorzaak hiervan is een lagedrukgebied voor de kust van Frankrijk. Het blijft droog. 

Voor de komende week zal echter een hogedrukgebied boven Scandinavië de regie van het weer gaan overnemen. De wind draait naar het oosten tot noordoosten, waardoor er een koude stroming op gang komt die ons elke dag steeds koudere lucht zal brengen wat zal leiden tot bitterkoude kerstdagen. Maar zover is het nog niet. Op maandag trekt het lagedrukgebied bij Frankrijk zich terug, doordat het hogedrukgebied steeds sterker wordt. Hierdoor krijgen we te maken met hoge sluierbewolking waar de zon zoveel mogelijk doorheen zal schijnen. Met zo’n 7 tot 8 graden is het nog wel zacht. Tegelijkertijd zien we op de Atlantische Oceaan een ander hogedrukgebied liggen die in de loop van dinsdag een verbinding aangaat met het Scandinavische hogedrukgebied. De wind draait naar het noordoosten en de koude lucht komt nu echt goed op gang. In de ochtend kan het aan de grond al licht vriezen. Het weerbeeld valt wel tegen, want in de ochtend kan het wat nevelig zijn die wel eens lang kan blijven hangen. Als de zon doorkomt kan het nog 6 graden worden en anders is het een stuk frisser. Op woensdag is het zover en ontstaat er een enorm hogedrukgebied boven het noorden van Europa tot aan Rusland toe. Maar tevens zien we dat boven de Middellandse Zee depressies zich roeren die tegen het hogedrukgebied aandrukken. Het gevolg is dat de wind flink toeneemt en matig tot vrij krachtig wordt, kracht 4 tot 5. Op woensdag zal de thermometer maximaal zo’n 2 graden aanwijzen, maar de gevoelstemperatuur zal op -3 graden liggen. Die trend zet met de kerstdagen door, waarbij het ook nog eens steeds kouder wordt. In de nachten gaat het op neushoogte nu ook vriezen tot plaatselijk matige vorst. Het gevolg is een bitterkoude Eerste kerstdag. Want het kwik ligt overdag rond of zelfs onder het vriespunt en die combinatie met die wind zal het -5 tot -6 graden aanvoelen! Overigens gaat dit wel allemaal gepaard met alleen maar zonneschijn en dus is het eigenlijk prachtig winterweer. Tweede kerstdag geeft hetzelfde weerbeeld al neemt de wind dan wel iets af, maar liggen de kwikstanden nog steeds rond het vriespunt. In het weekeinde gaat het hogedrukgebied aan de wandel en zet koers richting IJsland. De wind draait nu meer naar het noorden tot noordoosten, maar neemt niet weg dat het koud blijft. Kortom, de astronomische winter is van start gegaan en dat zullen we merken. 

Prettige week!

Het Weernieuws: Winter begint

Terwijl de meteorologische winter al op 1 december van start is gegaan begint de astronomische winter morgen, 21 december, om precies 16:03 uur. Vorig jaar was dat ook op de 21e, maar twee jaar geleden was dat op 22 december. En soms gebeurt het zelfs nog een dag eerder, maar dan zullen we lang moeten wachten. Want pas in 2080, 2084, 2088, 2092 en 2096 begint het winterseizoen op 20 december. 

De verschillen in tijdstippen en soms ook data zijn het gevolg van het feit dat het kalenderjaar geen geheel aantal dagen telt én door het invoeren van een schrikkeldag. Zodra we het over astronomie hebben, hebben we over onze planeten en het heelal. De astronomische winter begint altijd als de zon loodrecht boven de Steenbokskeerkring staat en dus voor onze regio het laagst boven de horizon. De zon komt in Midden-Nederland dan op om ongeveer 08:46 uur en gaat om 16:30 uur in de middag weer onder. Deze astronomische winter zal overigens eindigen op 20 maart 2026 om 15:46 uur. Op dat moment staat de zon dan precies boven de evenaar en begint in die tijd van het jaar voor ons de lente.

Het begin van de winter betekent dus de kortste dag van het jaar, maar dat houdt niet in dat de zon dan het laatst opkomt en het vroegst ondergaat. Al vanaf 13 december gaat de zon namelijk al later onder en pas op 30 december blijft het 's ochtends het langste donker. Dat komt doordat de aardbaan rond de zon niet cirkelvormig is, waardoor de zon in de winter iets sneller beweegt dan in de zomer. Het gevolg is dat de zon nu dagelijks iets later door het zuiden gaat. Ook is de daglengte (het verschil in tijdstip van opkomst en ondergang van de zon) afhankelijk van de geografische breedte. Zo heeft Zuid-Frankrijk al op 9 december de vroegste zonsondergang en de meest late zonsopkomst op 3 januari.

De seizoensverschillen vinden hun oorzaak in de schuine stand van de as waar de aarde om draait. Hierdoor staat de zon op het Noordelijk Halfrond in de winter lager boven de horizon dan in de zomer. De zon beschrijft 's winters een kortere baan boven de horizon dan 's zomers en is vooral daardoor maar weinig uren zichtbaar.

Hoe noordelijker, hoe korter de zon boven de horizon staat. In het gebied ten noorden van de Poolcirkel is de zon in deze periode gedurende een paar maanden in het geheel niet zichtbaar. Zelfs binnen de grenzen van ons eigen land is dat verschil in daglengte al merkbaar: op de kortste dag van het jaar duurt de dag in het uiterste noorden Nederland ongeveer 20 minuten korter dan in het uiterste zuiden.

Om praktische redenen en volgens internationale afspraken gebruiken weerkundigen voor het berekenen van klimatologische gemiddelden een andere seizoensindeling. De Societas Meteorologica Palatina, een van de eerste internationale weerorganisaties onder leiding van de Duitse keurvorst Karl Theodor besloot in 1780 om steeds drie opeenvolgende kalendermaanden als één seizoen te beschouwen en dat is nog steeds zo. Zo kunnen de seizoenen over de jaren heen beter met elkaar vergeleken worden. Volgens de klimatologische indeling is de winter dus al op 1 december begonnen en duurt dit seizoen tot en met 28 februari 2026. We spreken hier dan ook van de meteorologische winter.

Weerspreuk van de week: 19-25 december 2025

 Als met St. Thomas (21 dec.) de dagen gaan lengen,

beginnen de nachten te strengen.

 

Motregen uit het noordoosten,

is een teken van droogte.

Weekendweersverwachting: 20-21- december 2025

Somber en druilerig, daarna kouder en kouder

Het blijft maar zacht voor de tijd het jaar. Temperaturen lagen afgelopen week dagelijks boven de 10 graden, behalve gisteren toen het kwik in Tilburg op 9,8°C bleef steken. Zowel dinsdag als op deze donderdag was het boterzacht. Op beide dagen werd het namelijk een graad of 13. In Twenthe werd het afgelopen dinsdag zelfs 14,3°C en zo warm is het op dat station op 16 december sinds 1901 nog nooit geweest. Vorige record stond daar op 14,1°C uit 1989. Toen werd het op die dag in Maastricht recordzacht met 16,4°C. Vandaag geen stationsrecords, want in het land werd het nergens warmer dan 13,4°C (Eindhoven). Hierdoor bleef het landelijk record van 18 december staan op 15,3°C en dat werd in 1987 in wederom de Limburgse hoofdstad waargenomen. En dan de somberheid van deze maand. In Berkel-Enschot staat het aantal zonuren tot en met vandaag op slechts 24 uur. Over de hele decembermaand mogen we in onze regio gemiddeld op 57 uren zonneschijn rekenen. En aangezien de dagen nog even korter worden ziet het er maar somber uit. Pas als op 21 december de astronomische winter begint krijgen we langzaam iets meer daglicht en dus wat meer ruimte voor zonneschijn. En tevens ziet het er naar uit dat er een einde komt aan het zachte en sombere weer. Richting de kerst zouden we wel eens in winterse sferen kunnen belanden met zonneschijn. 

Maar zover is het nog niet en krijgen we nog steeds een aantal zachte dagen voor de boeg en gaat het net als de afgelopen dagen op en neer. Dat wil zeggen dat we eerst een dag krijgen boven de 10 graden, dan weer er onder en dan weer er boven. Zo stijgt de temperatuur op vrijdag naar een graad of 11. In de komende nacht trekt een regenzone over die pas in de loop van de ochtend verdwijnt. Wat daarna resteert is veel bewolking bij een matige west tot zuidwestenwind. In het weekeinde stroomt op zaterdag wat minder zachte lucht binnen met als gevolg dat het kwik op zo’n 8 graden blijft steken. Daarbij is er alleen maar bewolking waar in de ochtenduren wat lichte regen uit kan vallen. Zondag wordt een druilerige dag als een warmtefront ons gaat passeren. Dit gaat gepaard met lichte regen of motregen. Temperatuur gaat weer omhoog richting de 11 graden. Op die dag staat de zon om precies 16:03 uur boven de Steenbokskeerkring en dat betekent dat bij ons de astronomische winter van start gaat. En dat zullen we vanaf maandag gaan merken. 

Na het weekeinde draait de wind namelijk naar het oosten, waarmee koude lucht wordt aangevoerd. Vervolgens wordt het daarna kouder en kouder wat uitdraait op middagtemperaturen van rond het vriespunt met de kerstdagen! Oorzaak is een hogedrukgebied boven Scandinavië die steeds krachtiger wordt. Op maandag halen we de 10 graden niet meer en op dinsdag is het nog maar een graad of 6. Ook de nachten worden kouder en aan de grond kan het dan licht gaan vriezen. Vanaf woensdag wordt het voor gevoel allemaal nog kouder omdat de wind begint aan te trekken en matig wordt, kracht 4. Op kerstavond en de daarop volgende kerstnacht is het bibberen geblazen en zul je echt een winterjas aan moeten, inclusief ijsmuts. Op Eerste kerstdag komt de kersttrui nu echt van pas, want overdag liggen de temperaturen rond het vriespunt, maar voor het gevoel zal het door de stevige wind de hele dag vriezen. Brrrrr. Voor wat betreft het weerbeeld schijnt op maandag veelvuldig de zon, is het op dinsdag bewolkt en krijgen we op woensdag een afwisseling van wolken en zonneschijn. Op al die dagen blijft het droog. Dat geldt ook voor de beide kerstdagen die met veel zonneschijn zullen verlopen, maar wel koud. 

Prettig weekend!

Weersverwachting deze week: 15-19 december 2025

 De donkere dagen voor kerst

Ondanks de hoge temperaturen in deze maand, waarbij we tot nu toe zowel overdag al ’s nachts 3 graden boven normaal zitten, kan het in de nachten nog flink afkoelen. Afgelopen donderdagochtend dook de temperatuur in Ell zelfs onder het vriespunt met -0,2°C. Aan de grond vroor het in Twenthe -2,5°C, Ell -1,8°C en in Volkel -1,2°C. Een dag later was het bijna raak in Volkel waar het kwik in de weerhut, op anderhalve meter, bleef steken op 0,0°C. Tja, en dan gisteren waar de laagste temperaturen niet in de ochtend, maar in de avond werden gemeten. ’s Morgensvroeg lag de temperatuur namelijk op een graad of 9 en steeg in de middag door naar 11 graden. Na alle bewolking klaarde het in de middag op en zagen we de zon bijna drie uur schijnen. In de avond begon het stevig af te koelen en ontstond rond 19:00 uur mist die tot na middernacht bleef hangen. Hierdoor werd het ineens ook kouder en werd de laagste temperatuur van de dag bereikt, waarbij het in Deelen, Woensdrecht, Gilze-Rijen en Eindhoven tot vorst kwam. Het koudste werd het in onze regio met -1,2°C in Gilze-Rijen. Aan de grond was het met -3,7°C in Woensdrecht flink wat kouder, gevolgd door -3,4°C in Gilze-Rijen. Vliegveld Eindhoven had -2,7°C, Twenthe -2,4°C en Volkel -2,2°C. Kortom, in heel Brabant heeft het op zaterdagavond op tien centimeter hoogte gevroren! 

Vanochtend brandde de zon alle neveligheid weg, maar al snel kwam alweer bewolking opzetten en dat houden we de hele dag. Met zo’n 8 graden in de middag zitten we bijna op normale waarden voor half december. In de komende nacht breekt de bewolking, waardoor de maandag stralend van start gaat met alleen maar zonneschijn. In de loop van de dag wordt deze afgewisseld met wat hoge bewolking. Doordat de wind uit het zuiden komt houden we de aanvoer van zachte lucht en komt de temperatuur weer in de dubbele cijfers terecht. Oorzaak is een hogedrukgebied boven het zuidoosten van Europa en depressies bij IJsland, waarbij die laatste zich tot aan de kust van Frankrijk heeft uitgebreid. De wind neemt toe en wordt matig, kracht 3 tot 4. Vanaf dinsdag keert het grijze en sombere weer terug dat tot in het weekeinde aanhoudt, met uitzondering van de donderdag. Op die donderdag zien we namelijk dat het hogedrukgebied terrein probeert te winnen en als dat lukt gaan we eindelijk de zon weer eens zien. Op dinsdag en woensdag daarentegen zitten we op de scheidingslijn van deze weersystemen waar op woensdag uit die bewolking wat druppels kunnen vallen. Op vrijdag gebeurt precies hetzelfde en kan er iets meer neerslag vallen, maar veel stelt het allemaal niet voor. Doordat we maar niet uit die zuidelijke stroming vandaag komen blijft het zacht van zo’n 10 graden. Op dinsdag kan het zelfs een graad of 12 worden. 

In de loop van het weekeinde komt er boven Frankrijk een depressie te liggen en blijft daar tot en met de kerstdagen. De wind draait van het zuiden naar het oosten tot zuidoosten, waardoor minder zachte lucht onze kant op kan komen. Vervolgens zien we hogedrukgebieden op de Atlantische Oceaan kans om richting Scandinavië te trekken en daar met de kerstdagen arriveren. De wind draait naar het oosten tot noordoosten en dan duikelen de temperaturen naar beneden. Aan de grond kan het gaan vriezen. Op 24 december zien we op de weerkaarten nog steeds een depressie ten zuiden van ons liggen die steeds dichterbij komt. Dit kan dan wat neerslag opleveren, maar of het sneeuw wordt is nu nog niet te zeggen. Maar dat er een winterse prik komt rond de kerstdagen is aanwezig. 

Prettige week!

Het Weernieuws: Herfst 2025

 VRIJ ZACHT en NAT

De herfst van 2025 gaat de boeken in als zacht en nat met een vrijwel normale aantal uren. Daarnaast kregen we te maken met de eerste vorst en de eerst sneeuwvlokken van het seizoen en ook nog eens met drie herfststormen. 

TEMPERATUUR

Met in De Bilt een gemiddelde etmaaltemperatuur van 11,6°C tegen een langjarig gemiddelde van 10,9°C was de herfst zeer zacht en tevens goed voor een gedeelde achtste plek in de lijst met zachtste herfstseizoenen samen met 2024 en 2021. Ook alle drie de afzonderlijke herfstmaanden waren zachter dan normaal, al was het verschil in september niet groot; met een gemiddelde etmaaltemperatuur van 15,0°C in De Bilt tegen 14,7°C normaal. In oktober en november waren de verschillen groter; met een gemiddelde temperatuur over 24 uur van 12,0°C tegen 10,9°C en van 7,8°C tegen 7,0°C respectievelijk. De laatste jaren verliep de herfst steeds warmer dan normaal. De hele top-10 bestaat namelijk uit de herfst van de 21^e eeuw en bovenaan staat de herfst van 2006 met 13,6°C. In 2023 was het gemiddeld 12,8°C en dat was goed voor een tweede plaats. In Berkel-Enschot kwam de gemiddelde etmaaltemperatuur uit op 12,2°C tegen normaal 12,0°C. Goed voor een gedeelde 10e plaats samen met 2001. Dit keer werd het in deze herfst overdag gemiddeld 15,9°C (en dat is normaal) en ’s nachts werd het gemiddeld 8,4°C  tegen normaal 8,1°C. 

Het herfstseizoen opende met warm weer. Tot en met 8 september steeg de temperatuur namelijk elke dag tot boven 20 graden. Daarbij werd het op de 7e de warmste herfstdag van het seizoen. In De Bilt werd het met 26,4°C zomers warm en in Westdorpe en Woensdrecht zelfs tropisch: 30,7°C en 30,0°C. Dit waren direct al de hoogste temperaturen van de herfst. Het leverde zelfs de warmste 7e september op. Althans, als we kijken naar de huidige stations. Want in 1911 werd het in Sittard namelijk met 31,6°C nog warmer. Helaas bestaat dat station niet meer. De rest van september had lagere temperaturen, totdat we een zomerse opleving kregen rond 19 september. Zo registreerde De Bilt nog een zomerse waarde van 25,3°C; in het zuiden was het ruim 28 graden. Berkel-Enschot en Tilburg hadden zelfs 29,0°C. 

In oktober volgde wat afkoeling, want in De Bilt kwam het niet meer tot warme dagen met temperaturen van minstens 20 graden. Het koelde zo sterk af dat op 3 oktober de temperatuur bleef hangen van 13,8°C in De Bilt tot 13,1°C in Stavoren. Daarmee kwam een eind aan een periode van 132 dagen, waarin de temperatuur in De Bilt steeg naar 15 graden en meer. Landelijk gezien moesten we wachten tot de 18e toen nergens in het land de 15 graden meer werd gehaald. Hoek van Holland en Vlissingen waren toen de warmste plaatsen met ieder 14,5°C. 

November kende twee gezichten. In de eerste helft was het zeer warm en de tweede helft was het gewoon koud. Het leidde in de tweede week van de maand tot een nieuw warmterecord op 5 november. In De Bilt zag men het namelijk 18,0°C worden (vorige record was 17,5°C uit 1994). Landelijk was er geen sprake van een record, want dat staat op 20,9°C en werd gemeten in 1994 in Oost-Maarland, ook een opgeheven weerstation. Het record was alweer het negende datum-warmterecord van het jaar. Ook op de 14e kwam het tot een warmterecord. Maastricht noteerde maximaal 16,7°C en daarmee werd het record uit 2020 met 16,2°C in Ell gebroken. In de tweede helft van de maand werd het dus kouder en wel zodanig dat we de laagste temperatuur van de herfst konden registreren. In Eelde daalde het kwik op 22 november tot -5,4°C. De eerste lokale vorst werd al in de avond van 16 november genoteerd. Ook officieel kwam het die avond voor het eerst tot vorst. In De Bilt daalde de temperatuur naar -0,7°C. De eerste officiële vorst was hiermee aan de late kant, want normaal komt het rond 7 november voor het eerst tot vorst in De Bilt.

Doordat de maximumtemperatuur ook in november aan de hoge kant bleef, kon het aantal milde dagen op rij dit jaar flink oplopen. Uiteindelijk kwam het tot een recordreeks van 243 dagen. Daarmee werd het vorige record uit 2020 duidelijk gebroken. Het record stond op 233 milde dagen met een maximumtemperatuur van 10 graden en meer. 

De herfst telde in De Bilt dertien warme dagen van minstens 20 graden en die vielen allemaal in september, normaal zijn dat er twaalf in september en twee in oktober. Dit is wel opvallend gezien het zachte karakter van oktober, die dus vooral het gevolg was van de zachte nachten. Het aantal zomerse dagen van minstens 25 graden liep uiteen van één aan de kust, twee in De Bilt tot maximaal vijf in het zuidoosten. Tropische dagen (30 graden of hoger) waren er niet in De Bilt, maar wel in Westdorpe en Woensdrecht op 7 september. De herfst telde in De Bilt uiteindelijk acht vorstdagen, twee meer dan normaal. In het noordwesten waren er minder vorstdagen en in Vlissingen vroor het helemaal niet. 

NEERSLAG

Gemiddeld over het land genomen was de herfst als geheel vrij nat, met 252 mm tegen een klimatologisch gemiddelde van 220 mm. Dit was vooral het gevolg van de zeer natte oktobermaand; met landelijk gemiddeld 116 mm neerslag tegen 75 mm normaal, goed voor een zevende plek in de lijst met natste oktobermaanden. September en november kenden ongeveer de normale hoeveelheid neerslag, met respectievelijk 72 en 64 mm, tegen ongeveer 72 mm normaal. 

September was een iets te natte maand, maar de verschillen waren erg groot. In het noordwestelijk kustgebied, rond de Veluwe en in Twente veel meer dan 100 millimeter. In Bergen werd 147 mm opgevangen en in Almen 144 mm, terwijl het Zeeuwse Noordgouwe maar 34 mm aftapte. In oktober kregen meer stations 100 millimeter in de regenmeter. Het natst was het in zowel het Drentse Rolde als Noord-Hollandse Wognum met 204 mm, terwijl Vierlingsbeek maar 66 mm opving. In november kregen de Waddeneilanden de meeste neerslag over zich heen met 135 mm op Texel tot slechts 32 mm in Tilburg. Uiteindelijk viel de meeste neerslag in deze herfst in het Noord-Hollandse Wognum met 457 mm, gevolgd door Rolde 453, Roderesch 394 en Veenhuizen met 370 mm. De droogste stations waren het Zeeuwse Clinge met 153 mm, Dirksland 175, Vlissingen 176 en het Limburgse Montfort waar 189 mm naar beneden kwam. In Brabant waren de natste plaatsen Sint Hubert met 242 mm en Overloon met 238 mm. Iets minder hadden Steenbergen en Hank met respectievelijk 196 en 200 mm en die hadden de minste neerslag. In Berkel-Enschot werd 231 mm afgetapt. Daarbij viel op zes dagen minsten 10 millimeter, waarbij op 23 oktober de meeste neerslag viel van 21 mm. Naast regen viel er in deze herfst daar op één dag ook sneeuw (23 november), drie dagen hagel, vier dagen met onweer en tenslotte werden er zeven mistdagen geregistreerd. 

Op 9 september regende het langdurig in het midden en zuidoosten van het land, met in Limburg lokaal meer dan 50 mm (Herkenbosch 60 mm). In oktober konden we op de 23e een nieuw neerslagrecord noteren. In De Bilt werd de regenmeter gevuld tot 36 mm, waardoor het dagrecord uit 1964 met 31 mm werd gebroken. Heemskerk had zelfs nog 42 mm en Wormerveer 40 mm. Tussen de ochtend van 14 november en de ochtend van 15 november was het behoorlijk nat in Friesland, Drenthe, Groningen en de Kop van Noord-Holland met 25 tot 40 mm.

 SNEEUW

Op 17 november viel in Vaals en Vijlen de eerste sneeuwvlokken van de herfst. In de avond van 19 november bleef de sneeuw in het zuiden van Limburg liggen en dat gebeurde een dag later ook in Zeeland. Op de 21e kwam het in het noorden tot sneeuwbuien en was het wit, maar in de ochtend van 23 november was het op veel meer plaatsen een winterwonderland. Er viel 1 tot lokaal 3 cm sneeuw. De sneeuw smolt vrij snel weer weg, maar later die dag kwam het in het oosten en noordoosten opnieuw tot sneeuw. In de nacht van 22 op 23 november viel in Tilburg en Berkel-Enschot sneeuw wat leidde tot een sneeuwdek van 1 cm. In de ochtend was deze alweer verdwenen en de restanten waren nog goed zichtbaar op auto’s en daken. Het was in Brabant de enige sneeuwdag, inclusief sneeuwdek, van deze herfst. 

WIND

Op 15 september konden we de eerste herfststorm noteren toen IJmuiden een uur lang windkracht 9 had. Deze ging gepaard met zware windstoten, waarbij op de Houtribdijk een windstoot van 102 km/uur werd geregistreerd. Vlieland had nog 97 km/uur en rondom Tilburg bleef het beperkt tot 65 km/uur. In de nacht van 20 op 21 september begon de wind opnieuw flink aan te trekken. Texel, Vlieland en IJmuiden registreerde windkracht 8. Deze gingen vergezeld van windstoten tot 94 km/uur in IJmuiden en 84 km/uur op Vlieland. In onze regio bleef het beperkt tot windkracht 4 met een windstoot van 42 km/uur in Tilburg. 

Op 4 oktober kregen we de volgende storm over ons heen wat veroorzaakt werd door storm Amy en ontstond uit de restanten van ex-orkaan Humberto. Er kwamen ook zware windstoten voor en de zwaarste windstoot werd gemeten in IJmuiden met 108 km/uur. Kijken we naar het midden van Brabant dan kwam het tot een maximale windstoot van maar liefst 81 km/uur in Gilze-Rijen. Al deze windstoten zorgden op veel plaatsen in Brabant voor stormschade. Ook in de nacht naar 5 oktober bleef het hard waaien en bleven de buien komen met windstoten. Voordat het tot een storm kwam ontstond boven Stadskanaal een windhoos of valwind die tientallen bomen liet sneuvelen. 

Op 23 oktober kregen we in de avond bezoek van storm Benjamin en was de derde herfststorm van dit jaar een feit geworden. Ook de windstoten deden goede zaken en liepen op tot 106 km/uur en dat gebeurde op de Houtribdijk. Kijken we naar Midden-Brabant daar liepen de windstoten op tot 75 km/uur met een maximale wind van kracht 6 tot 7! Dat dit leidt tot stormschade is geen verrassing. Op tientallen plaatsen vielen bomen om. Zowel het weg- als treinverkeer hebben daar last van.

Vervolgens trok Benjamin richting Denemarken, waardoor van stormweer geen sprake meer was, maar nog wel van een vrij krachtige wind. Een dag later was het nog steeds onstuimig en zorgde voor een weerwaarschuwing (code geel) langs de kust voor zware windstoten. IJmuiden, Texel en het Groningse Lauwersoog hadden windkracht 8, stormachtig, en Vlieland tikte heel even windkracht 9 aan. Dit ging gepaard met zware windstoten, waarbij Vlieland een windstoot van 100 km/uur noteerde, Texel 97, Lauwersoog 95, Stavoren 86 en Terschelling kreeg nog 82 km/uur om de oren. 

LUCHTDRUK

Op 23 oktober bleef de barometer maar dalen door de komst van storm Benjamin en zorgde zelfs voor een nieuw dagrecord. Nog nooit heeft de barometer op 23 oktober zo laag gestaan. In Vlieland daalde deze tot 975,7 hPa, waarmee het record uit 1925 met 981,0 hPa werd gebroken. Overigens gebeurde dat op alle weerstations. Heel bijzonder. 

ZONNESCHIJN

Met gemiddeld over het land 352 uren zon tegen 349 zonuren normaal, week de hoeveelheid zonneschijn deze herfst weinig af van het klimatologische gemiddelde. September was een zonnige maand, met landelijk gemiddeld 188 uur zon tegen 159 uur normaal. Oktober was juist somber, met gemiddeld over het land 87 uren zon tegen een langjarig gemiddelde van 120 zonuren. November kende met 77 zonuren ongeveer de normale hoeveelheid zonneschijn. In het noorden en westen was de herfst zonniger dan normaal. Stavoren was met 391 uur zon het zonnigste KNMI-station. In het zuiden en oosten was de herfst juist somberder dan normaal, met in Westdorpe 316 zonuren. In De Bilt was de herfst met 359 uur zonniger dan normaal tegen 340 zonuren. Berkel-Enschot beleefde echter een sombere herfst met 350 uren zonneschijn tegen 371 uren als langjarig gemiddelde. Daar werden in dit seizoen 16 zonloze dagen geteld (normaal 14) en 13 zeer zonnige dagen tegen 15 dagen normaal. 

De meeste uren zonneschijn in de eerste herfstmaand waren van 5 tot en met 7 september en op 19 september. De somberste dag van de maand was 17 september, waarop de zon zich niet of maar heel kort liet zien. Vooral in de rustige periode halverwege de oktobermaand scheen de zon weinig. De somberste dag in die wijnmaand in het land was 11 oktober, toen werd alleen in het noorden plaatselijk heel kort de zon gezien. Tot en met 12 november was het over het algemeen vrij zonnig, daarna overheerste het sombere weer, met van 14 tot en met 16, 19 en van 27 tot en met 30 november regionaal zelfs helemaal geen zon.

Weerspreuk van de week: 12-18 december 2025

 

Stijgt in december nog het berkensap,

draagt koning winter een narrenkap.

 

Als St. Lucia (13 december) komt,

lengen de dagen met een vlooiensprong.